| YouTube Channel

कडि (kaDi)

 
Shabdartha Kaustubha
Kannada
कडि - मदे (भ्वा० आत्म० अक० से०) कण्डते
पदविभागः - > धातुः
कन्नडार्थः - > ಮದ ಹೊಂದು /ಗರ್ವ ಹೊಂದು
कडि - कर्षे तुषापकरणे (भ्वा० आत्म० सक० से०)
पदविभागः - > धातुः
कन्नडार्थः - > ಹರ್ಷಿಸು /ಸಂತೋಷಪಡಿಸು
कडि - कर्षे तुषापकरणे (भ्वा० आत्म० सक० से०)
पदविभागः - > धातुः
कन्नडार्थः - > ಧಾನ್ಯದ ಹೊಟ್ಟನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸು
कडि - भेदने (चुरा० उभ० सक० से०) कण्डयति-ते
पदविभागः - > धातुः
कन्नडार्थः - > ಕತ್ತರಿಸಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸು / ಒಡೆದು ಬೇರ್ಪಡಿಸು
धातुपाठः (Krishnacharya)
Sanskrit
धातुः:
कड्
मूलधातुः:
कडि
धात्वर्थः:
मदे
गणः:
भ्वादिः
कर्मकत्वं:
अकर्मकः
इट्त्वं:
सेट्
उपग्रहः:
परस्मैपदी
रूपम्:
कण्डति
धातुः:
कण्ड्
मूलधातुः:
कडि
धात्वर्थः:
मदे
गणः:
भ्वादिः
कर्मकत्वं:
अकर्मकः
इट्त्वं:
सेट्
उपग्रहः:
आत्मनेपदी
रूपम्:
कण्डते
धातुः:
कण्ड्
मूलधातुः:
कडि
धात्वर्थः:
भेदने
गणः:
चुरादिः
कर्मकत्वं:
सकर्मकः
इट्त्वं:
सेट्
उपग्रहः:
उभयपदी
रूपम्:
कण्डयति-ते
धातुप्रदीपः
Sanskrit
कडिँ कडि मदे
- कण्डते चकण्डे ।। 275 ।।
क्षीरतरङ्गिणी
Sanskrit
कडिँ कडि मदे
- कण्डते कण्डूः काण्डः कण्डुरा स्नायुसंघातः कण्डोलः पिटकः 276
कडिँ कडि मदे
- कण्डति कण्डूः आद्यो (1186)ऽनुदात्तेत्-कण्डते कड इति दुर्गः- कडति कडित्रं लेखनचर्म, अशित्रादिभ्य इत्रोत्रौ (उ0 4173) कृकदिकटिकडिभ्योऽम्बच् (तु0 उ0482) कडम्बः शाकम् कडङ्करो बुसम् कडारः-गडेः कड (दश0 उ0 865) इति कलत्रम्-गडेरादेश्च कः (उ0 3106) 351
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit
1 {@“कडि भेदने”@} 2 ‘कण्डयेदिति भेदे णौ, मदे तु शपि कण्डते।’ 3 इति देवः।
कण्डकः-ण्डिका, कण्डकः-ण्डिका, चिकण्डिषकः-षिका, चाकण्डकः- ण्डिका-इत्यादीनि रूपाणि भौवादिककण्ठतिवत् 4 ज्ञेयानि।
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
(१५३)
02
=>
(१-भ्वादिः-२८२। सक। सेट्। आत्म।)
03
=>
(श्लो। ८६)
04
=>
(१४९)
1 {@“कडि मदे”@} 2 ‘कड मदे’ 3 इत्यस्य पाठान्तरमिदम्।
कण्डकः-ण्डिका, कण्डकः-ण्डिका, चिकण्डिषकः-षिका, चाकण्डकः- ण्डिका-इत्यादीनि सर्वाण्यपि रूपाणि भौवादिककण्टतिवत् 4 ज्ञेयानि।
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
(१५४)
02
=>
(१-भ्वादिः-३६०। अक। सेट्। पर।)
03
=>
(१५१)
04
=>
(१४९)
1 {@“कडि भेदने”@} 2 ‘कण्डयेदिति भेदे णौ, मदे तु शपि कण्डते।’ 3 इति देवः।
इदित्त्वाण्णिचो वैकल्पिकत्वम्।
णिजभावपक्षे--कण्डकः-ण्डिका, चिकण्डिषकः-षिका, चाकण्डकः-ण्डिका, इत्यादीनि रूपाणि ‘कठि शोके’ 4 इति भौवादिकधातुवत् ज्ञेयानि।
णिच्पक्षे तु कण्डकः-ण्डिका, चिकण्डयिषकः-षिका, इत्यादीनि रूपाणि चौरादिककण्ठयतिवत् 5 ज्ञेयानि।
6
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
(१५५)
02
=>
(१०-चुरादिः-१५८२। सक। सेट्। उभ।)
03
=>
(श्लो-८६)
04
=>
(१४९)
05
=>
(१५०)
06
=>
[पृष्ठम्०१५०+ २६]