| YouTube Channel

ऊयी (UyI)

 
धातुपाठः (Krishnacharya)
Sanskrit
धातुः:
 ऊय्
मूलधातुः:
 ऊयी
धात्वर्थः:
 तन्तुसन्ताने
गणः:
 भ्वादिः
कर्मकत्वं:
 सकर्मकः
इट्त्वं:
 सेट्
उपग्रहः:
 उभयपदी
रूपम्:
 ऊयते
धातुप्रदीपः
Sanskrit
ऊयीँ ऊयी तन्तुसन्ताने
- ऊयते । ऊयाञ्चक्रे । ऊयिता । ऊतः, ऊतवान् निरूतम् ।। 482 ।।
क्षीरतरङ्गिणी
Sanskrit
ऊयीँ ऊयी तन्तुसन्ताने
- ऊयते ऊयिता ऊयाञ्चक्रे श्वीदितो निष्ठायाम् (7224) नेट्-ऊतः 471
धातुवृत्तिः
Sanskrit
ऊयीँ ऊयी (अर्थः) तन्तुसन्ताने
(ऊयते ऊयां चक्रे ) "इजादेश्चगुरुमतः'' इत्याम् ( ऊयितेत्यादि ऊययति मा भवानूयियत् ) द्विर्वचनात्पूर्वमुपधाह्रस्वत्वमित्युक्तम् (ऊयित्वा, ऊतः, ऊतवान् ) ईदित्त्वान्निष्ठायामनिट्त्वम् ( ऊतिः ) बाहुलकात् क्तिन् "ऊतियुति'' इति निपातनमञ्चतेः क्तिनि उदात्तार्थमिति वृत्तावुक्तम् 479
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit
1 {@“ऊयी तन्तुसन्ताने”@} 2 ऊयकः-यिका, ऊयकः-यिका, ऊयियिषकः-षिका
ऊयिता-त्री, ऊययिता-त्री, ऊयियिषिता-त्री
-- ऊययन्-न्ती, ऊययिष्यन्-न्ती-ती
3 ऊयमानः, ऊययमानः, ऊयियिषमाणः
ऊयिष्यमाणः, ऊययिष्यमाणः, ऊयियिषिष्यमाणः
4 ऊः-उवौ-उवः
-- -- 5 ऊतम्-तः 6, ऊयितम्-तः-तवान्, ऊयियिषितम्-तः-तवान्
ऊयः, ऊयः, ऊयियिषुः, ऊयिययिषुः
ऊयितव्यम्, ऊययितव्यम्, ऊयियिषितव्यम्
ऊयनीयम्, ऊयनीयम्, ऊयियिषणीयम्
ऊय्यम्, ऊय्यम्, ऊयियिष्यम्
ईषदूयः, दुरूयः, सूयः
-- -- ऊय्यमानः, ऊय्यमानः, ऊयियिष्यमाणः
ऊयः
ऊयः, ऊयियिषः
ऊयितुम्, ऊययितुम्, ऊयियिषितुम्
7 ऊया, 8 ऊतिः, ऊयना, ऊयियिषा, ऊयिययिषा
ऊयनम्, ऊयनम्, ऊयियिषणम्
ऊयित्वा, ऊययित्वा, ऊयियिषित्वा
समूय्य, समूय्य, समूयियिष्य
ऊयम् २, ऊयित्वा २, ऊयम् २, ऊययित्वा २, ऊयियिषम् २
ऊयियिषित्वा २।
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
 (११२)
02
=>
 (१-भ्वादिः-४८३। सक। सेट्। आत्म।)
03
=>
 [पृष्ठम्०११०+ २६]
04
=>
 [[१। ‘लोपो व्योर्वलि’ (६-१-६६) इति यकारलोपः।]]
05
=>
 [[२। ईदित्त्वान्निष्ठायामिण्णिषेधः। ‘लोपो व्योर्वलि’ (६-१-६६) इति यलोपः।]]
06
=>
 [[आ। ‘प्रतय्य किंचिन्नयितो गृहान्तिकं ददर्श धन्यः स दयालुमीश्वरम्। गोदोहदेशे रयितं सहाग्रजं तमूतसत्कीर्तिमपूतिभिर्गुणैः।’ धा। का। १-६२।]]
07
=>
 [[३। ‘गुरोश्च हलः’ (३-३-१०३) इति अः प्रत्ययः।]]
08
=>
 [[४। बाहुलकात् क्तिन्। यलोपः। ‘ऊतियूतिजूतिसातिहेतिकीर्तयश्च’ (३-३-९७) इति अन्तोदात्त ऊतिशब्दो यः निपातितः, सः अवतेर्धातोरिति बोध्यम्।]]