| YouTube Channel

उल्लेख (ullekha)

 
शब्दसागरः
English
उल्लेख
m.
 (-खः)
1. Utterance, pronunciation.
2. Speaking.
E.
 उद् before
लिख् to write, घञ्
aff.
Capeller Eng
English
उल्लेख
m.
 mention, description.
Yates
English
उल्ले_ख (खः) 1.
m.
 Utterance.
Spoken Sanskrit
English
उल्लेख - ullekha -
m.
 - mention
प्रस्ताव - prastAva -
m.
 - mention
वचि - vaci - mention
कीर्ति - kIrti -
f.
 - mention
कथा - kathA -
f.
 - mention
चर्कृति - carkRti -
f.
 - mention
उपन्यास - upanyAsa -
m.
 - mention
अभ्याम्नाय - abhyAmnAya -
m.
 - mention
उपक्षेप - upakSepa -
m.
 - mention
निगद - nigada -
m.
 - mention
सङ्ग्रह - saGgraha -
m.
 - mention
संस्तव - saMstava -
m.
 - mention
संशब्द - saMzabda -
m.
 - mention
आम्नान - AmnAna -
n.
 - mention
निर्दिशति - nirdizati - verb - mention
आमनति { आम्ना } - Amanati { AmnA } - verb - mention
उपदिशते { उपदिश् } - upadizate { upadiz } - verb - mention
उपदिशति { उपदिश् } - upadizati { upadiz } - verb - mention
उपादत्ते { उपादा } - upAdatte { upAdA } - verb - mention
कीर्तयति { कीर्त् } - kIrtayati { kIrt } - verb - mention
उल्लेख - ullekha -
m.
 - reference
निर्देश - nirdeza -
m.
 - reference
सन्दर्भ - sandarbha -
m.
 - reference
स्थिरसङ्केत - sthirasaGketa -
m.
 - absolutereference [ computer ]
अन्योन्यसङ्केत - anyonyasaGketa -
m.
 - circularreference [ computer ]
अन्योन्याश्रय - anyonyAzraya -
m.
 - circularreference [ computer ]
अपेक्षा - apekSA -
f.
 - reference
प्रस्ताव - prastAva -
m.
 - reference
निगम - nigama -
m.
 - reference [ lit. ]
अधिकार - adhikAra -
m.
 - reference
अनूकाश - anUkAza -
m.
 - reference
उपन्यास - upanyAsa -
m.
 - reference
बन्धु - bandhu -
m.
 - reference
लक्षण - lakSaNa -
n.
 - reference
उपदेश - upadeza -
m.
 - reference to
प्रापण - prApaNa -
n.
 - reference to
अभिमति - abhimati -
f.
 - self reference
उद्दिश्य - uddizya -
adj.
 - with reference to
उपरि - upari - adverb - with reference to
अन्तरेण - antareNa -
ind.
 - with reference to
Wilson
English
उल्लेख
m.
 (-खः)
1 Utterance, pronunciation.
2 Speaking.
E.
 उद् before लिख to write, घञ्
aff.
Apte
English
उल्लेखः [ullēkhḥ], 1 Allusion, mention.
Description, utterance, pronunciation.
Boring or digging out.
(In Rhetoric) A figure of speech in which an object is described according to the different impressions caused by its appearance
बहुभिर्बहुधोल्लेखादेकस्योल्लेख इष्यते । स्त्रीभिः कामो$र्थिभिः स्वर्द्रुः कालः शत्रुभिरैक्षि सः
Chandr.*
 5.19
cf.
 S. D.* 682.
Rubbing, scratching, tearing up
खुरमुखोल्लेख
K.*
 191
कुट्टिम˚ 232.
Apte 1890
English
उल्लेखः 1 Allusion, mention.
2 Description, utterance, pronunciation.
3 Boring or digging out.
4 (In Rhetoric) A figure of speech in which an object is described according to the different impressions caused by its appearance
बहुभिर्बहुधोल्लेखोदकस्योल्लेख इष्यते । स्त्रीभिः कामोऽर्थिभिः स्वर्द्रुः कालः शत्रुभिरौक्षि सः Chandr. 5. 19
cf. S. D. 682.
5 Rubbing, scratching, tearing up
खुरमुखोल्लेख K. 191
कुट्टिम° 232.
Monier Williams Cologne
English
उल्-लेख
m.
 causing to come forth or appear clearly,
Prasannar.
bringing up, vomiting,
Car.
mentioning, speaking of, description, intuitive description,
Sāh.
 486
Kathās.
Rājat.
&c.
(in rhet.) description of an object according to the different impressions caused by its appearance,
Sāh.
Kuval.
उल्-लेख
n.
 (scil. युद्ध) (in
astron.
 ) a conjunction of stars in which a contact takes place,
Sūryas.
 vii, 18
VarBṛS.
Monier Williams 1872
English
उल्-लेख, अस्, m. description
(in rhetoric) de-
scription of an object according to the different
impressions caused by its appearance
speaking, utter-
ance, pronunciation.
उल्लेख उल्-लेख। See उल्-लिख् above.
Macdonell
English
उल्लेख ul-lekh-a,
m.
 mention
description
🞄-ana,
a.
 painting, describing
n.
 scraping
mention
🞄statement
-in,
a.
 scraping = extending 🞄to
-ya, fp. to be scratched on or written 🞄down on (—°).
Benfey
English
उल्लेख उल्लेख, i. e. उद्-लिख् + अ,
m.
Description, Kathās. 25, 225.
Apte Hindi
Hindi
उल्लेखः
पुं*
 - उद्+लिख्+घञ्
"संकेत, जिक्र"
उल्लेखः
पुं*
 - उद्+लिख्+घञ्
"वर्णन, उक्ति"
उल्लेखः
पुं*
 - उद्+लिख्+घञ्
"सूराख करना, खुदाई"
उल्लेखः
पुं*
 - उद्+लिख्+घञ्
एक अलंकार
उल्लेखः
पुं*
 - उद्+लिख्+घञ्
"रगड़ना, खुरचना, फाड़ना"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
उल्लेख
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸೂಚನೆ /ಪ್ರಸ್ತಾವ
निष्पत्तिः - > उद् + लिख (अक्षरविन्यासे) - "घञ्" (३-३-१८)
उल्लेख
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವರ್ಣನೆ /ಊಹಿಸಿ ವರ್ಣಿಸುವಿಕೆ /ಅರ್ಥಾಲಂಕಾರದ ಒಂದು ಭೇದ
प्रयोगाः - > "बहुभिर्बहुधोल्लेखादेकस्योल्लेख इष्यते"
उल्लेखाः - > चन्द्रा०
उल्लेख
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಉಜ್ಜುವಿಕೆ /ತಿಕ್ಕುವಿಕೆ
प्रयोगाः - > "असकृन्निशितशस्त्रोल्लेखविषमितशिखरेण"
उल्लेखाः - > कादं०
उल्लेख
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅಗೆಯುವುದು /ತೋಡುವುದು
उल्लेख
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಚಿತ್ರ ಬರೆಯುವುದು
L R Vaidya
English
ulleKa {% m. %} 1. Allusion, mention
2. boring out, digging out
3. rubbing, scratching, असकृन्निशितशस्त्रोल्लेखाविषमितशिखरेण Kad.
4. a figure of speech thus defined and illustrated in the Chandrāloka- बहुभिर्बहुधोल्लेखादेकस्योल्लेख इष्यते । स्त्रीभिः कामोऽर्थिभिः स्वर्द्रुः कालः शत्रुभिरैक्षि सः v.19.
Indian Epigraphical Glossary
English
ullekha, ‘high-flashing’ (Ep. Ind., Vol. XVI, p. 36).
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
उल्लेख m. ° = उल्लेखन (2, b), S II, 248, 4
Harṣac. 81, 1 (making a scar). — ° = शोभा, Śrīk. XVI, 9.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
उल्लेखः,
पुं,
 (उत् + लिख् + घञ् ।) उच्चारणम् । कथ-नम् । इति स्मार्त्ताः ॥
(अलङ्कारभेदः ॥
तल्लक्षणंयथा, साहित्यदर्पणे १० परिच्छेदे ।“क्वचिद्भेदाद्गृहीतॄणां विषयाणां तथा क्वचित् ।एकस्यानेकधोल्लेखो यः स उल्लेख उच्यते” ॥
उदाहरणम् । “प्रियैति गोपबधूभिः शिशुरितिवृद्धैरधीशैति देवैः । नारायणैति भक्तैर्ब्रह्मे-त्यग्राहि योगिभिर्देवः” ॥
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
उल्लेख
पु०
 उद् + लिख--घञ् । इदं कर्त्तव्यमित्यादिना संक-ल्पितार्थप्रतिपादकशब्दोच्चारणे “संज्ञाशब्दस्येदमेव प्रयोज-नम् यत्तयोल्लेखः” ति० त० । अलङ्कारभेदे
पु०
 स च३९८ पृ० उक्तः । २ घर्षणे च । “असकृन्निशितशस्त्रोल्ले-खविषमितशिखरेण” काद० । ३ उत्कीर्त्तने च
Capeller
German
उल्लेख
m.
 Erwähnung, Schilderung.
Stchoupak
French
उल्-लेख-
m.
 description
mention, allusion
fait de gratter, de
creuser.