| YouTube Channel

उपघात (upaghAta)

 
शब्दसागरः
English
उपघात
m.
(-तः)
1. Disease, sickness.
2. Touch, contact, especially with
an intent to injure.
3. Personal violence, assault.
E.
उप much, हन्
to injure, घञ्
aff.
Capeller Eng
English
उपघात
m.
stroke, blow, hurt, injury, damage, offence.
Yates
English
उप-घात (तः) 1.
m.
Disease
touch.
Spoken Sanskrit
English
उपघात upaghAta
m.
damage
उपघात upaghAta
m.
weakness
उपघात upaghAta
m.
destruction
उपघात upaghAta
m.
hurt
उपघात upaghAta
m.
sickness
उपघात upaghAta
m.
injury
उपघात upaghAta
m.
violation
उपघात upaghAta
m.
disease
उपघात upaghAta
m.
hit
उपघात upaghAta
m.
offence
उपघात upaghAta
m.
morbid affection
उपघात upaghAta
m.
impact
उपघात upaghAta
m.
wrong
उपघात upaghAta
m.
stroke
Wilson
English
उपघात
m.
(-तः)
1 Disease, sickness.
2 Touch, contact, especially with an intent to injure.
3 Personal violence, assault.
E.
उप much, हन to injure, घञ्
aff.
Apte
English
उपघात [upaghāta], See under उपहन्.
उपघातः [upaghātḥ], 1 A stroke, injury, insult
Ms.*
2.179
राजदैवोपघातेन पण्ये दोषमुपागते
Y.*
2.256.
Destruction, ruin.
Touch, contact (with an intention to hurt).
Personal violence, assault. मैत्रेय भोः किमिदमद्य ममो- पघातो
Mk.*
9.29.
Disease, sickness.
Sin.
Apte 1890
English
उपघात See under उपहन्.
उपघातः 1 A stroke, injury, insult
Ms. 2. 179
Y. 2. 256.
2 Destruction, ruin.
3 Touch, contact (with an intention to hurt).
4 Personal violence, assault.
5 Disease, sickness.
6 Sin.
Monier Williams Cologne
English
उप-घात a
m.
(fr. उप-√ हन्, q.v.), a stroke, hurt, violation
injury, damage, offence, wrong,
MBh.
R.
Mn.
Śak.
&c.
weakness, sickness, disease, morbid affection (cf. पुंस्त्वोप°, स्वरोप°),
Suśr.
a kind of oblation or sacrifice, Gṛhyās. ii, 7.
उप-घात b
&c.
See
p.
197, col. 1.
Monier Williams 1872
English
उपघात उप-घात, अस्, m. (fr. rt. हन् with
उप), a stroke, injury, damage, offence
touch, con-
tact, especially with intent to injure
personal violence,
assault
disease, sickness
a kind of oblation offered
in small portions at a time.
Macdonell
English
उपघात upa-ghāta,
m.
blow
injury, damage
🞄infringement
-ka,
a.
injuring, hurting
infringing.
Benfey
English
उपघात उपघात, i. e. उप-हन्,
Caus., + अ,
m.
Damage, Yājñ. 2, 256.
Apte Hindi
Hindi
उपघातः
पुं*
- उप+हन्+घञ्
"प्रहार, चोट, अधिक्षेप"
उपघातः
पुं*
- उप+हन्+घञ्
"विनाश, बर्बादी"
उपघातः
पुं*
- उप+हन्+घञ्
"स्पर्श, संपर्क"
उपघातः
पुं*
- उप+हन्+घञ्
"संप्रहार, उत्पीडन"
उपघातः
पुं*
- उप+हन्+घञ्
रोग
उपघातः
पुं*
- उप+हन्+घञ्
पाप
Shabdartha Kaustubha
Kannada
उपघात
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವಿನಾಶ /ಅಳಿವು /ಹಾಳು
निष्पत्तिः - > उप + हन (हिंसागत्योः) - "घञ्" (३-३-१८)
उपघात
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಸಂಪಾದನೆ /ಕಾರ್ಯವುಂಟುಮಾಡುವುದರಲ್ಲಿ ಶಕ್ತಿ ಕುಂದುವುದು
प्रयोगाः - > "तथात्वं चेदिन्द्रियाणामुपघाते कथं स्मृतिः"
उल्लेखाः - > भाषापा०
उपघात
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ರೋಗ /ವ್ಯಾಧಿ
निष्पत्तिः - > उप + हन (हिंसागत्योः) - कर० "घञ्" (३-३-१२१)
व्युत्पत्तिः - > उपहन्यतेऽनेन
उपघात
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಏಟು /ಪೆಟ್ಟು /ಹೊಡೆತ
उपघात
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅಪಕಾರ
प्रयोगाः - > "स्त्रीणां प्रेक्षणालम्भमुपघातं परस्य च"
उल्लेखाः - > मनु० २-१७९
L R Vaidya
English
upaGAta {% m. %} 1. Damage, insult, injury
2. destruction
3. touch, contact
4. assault
5. disease
6. sin.
Bopp
Latin
उपघात m. (r. हन् in formâ caus. - gr. 524. - s. अ) actio
pulsandi, verberandi, percutiendi. SAK. 29. 7.: गात्रोप-
घात, v. sq.
Sanskrit Tibetan
Tibetan
bcom pa
१) उपघात २) केलायितव्य ३) घात ४) निर्घात ५) निर्घातित ६) निहत ७) भिन्न ८) मथित ९) हत
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
उपघातः,
पुं,
(उपहन्यते अनेन उप + हन +करणे घञ् ।) रोगः इति राजनिर्घण्टः
(भावेघञ् विनाशः यथा, --“तथात्वञ्चेदिन्द्रियाणामुपघाते कथं स्मृतिः” ।इति भाषापरिच्छेदे ४८ अपकारः ।“स्त्रीणाञ्च प्रेक्षणालम्भमुपघातं परस्य च”
इति मनुः १७९
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
उपघात
पु०
उप + हन--घञ् नाशने, कर्म्मायोग्यतासम्पादने“काकेभ्यो रक्ष्यतामन्नमिति बालोऽऽपि देशितः उपघा-तप्रधानत्वात् श्वादिभ्योऽपि रक्षति” मीमां० का० “वी-जदोषोपघातेन पण्ये दोषममुपागते” या० स्मृ० अप-कारे “स्त्रीणाञ्च प्रेक्षणालम्भमुपघातं परस्य च” मनुः ।४ इन्द्रियाणां स्वस्वकार्य्यजननासामर्थ्ये “तथात्वञ्चेदिन्द्रि-याणामुपघाते कथं स्मृतिः” भाषा० इन्द्रियाणामुपघातश्चएकादेशेन्द्रियभेदेन बाधिर्य्यादिभेदात् एकादशविधः अ-शक्तिशब्दे ४७३ पृ० विवृतिः करणे घञ् रोगे पापसमू-हे “रेतोरक्तगर्भोपघातः पञ्चगुणोजातकर्मणा प्रथममपो-हति” अष्टाभिःसंस्कारैः गर्भोपघातात् पूतो भवति” हारीतः “उपघातः पापसङ्घः पञ्चगुणः पञ्चप्रकारः उपपातकजातिभ्रं शीकरसङ्करीकरणापावीकरणमलिनीकरणरूपपा-पपञ्चकसंघः” सं० त० रघु० “पाणिना मेक्षणेनाथ स्रुवेणैवतु यद्धविः हूयते चानुपस्तीर्य उपघातः उच्यते”गृह्यसंग्रहोक्ते होमभेदे “अनुपस्तीर्येत्यनेन स्रुचियच्चतुरावर्त्तं पञ्चावर्त्तं वा घृतोपस्तरणादिकं तदत्र नास्तिमेक्षणादिना सकृद् गृहीत्वा होमः” व्र० त० रघु० ।“चरौ तु बहुदैवत्यो होमः, स्यादुपाघतवत्” छन्दोग०
Capeller
German
उपघात
m.
Schlag, Zerschlagenheit.
Burnouf
French
उपघात उपघात
m.
(हन्) action de pousser, de
frapper, de battre.
Coup, blessure
maladie.
उपघातिन् a. qui pousse, frappe, blesse.
Stchoupak
French
उप-घात-
m.
coup, offense, préjudice.