| YouTube Channel

उद्बुद्ध (udbuddha)

 
शब्दसागरः
English
उद्बुद्ध
mfn.
(-द्धः-द्धा-द्धं)
1. Blown, budded.
2. Reminded, made to think of
or recalled.
3. Awaked.
E.
उत् forth, up, and बुद्ध known.
Capeller Eng
English
उद्बुद्ध
a.
awakened, budded, appeared.
Yates
English
उद्बुद्ध (द्धः-द्धा-द्धं)
a. Blown
recol-
lected
awaked.
Spoken Sanskrit
English
उद्बुद्ध udbuddha
adj.
budded
उद्बुद्ध udbuddha
adj.
awakened
उद्बुद्ध udbuddha
adj.
excited
उद्बुद्ध udbuddha
adj.
come forth
उद्बुद्ध udbuddha
adj.
reminded
उद्बुद्ध udbuddha
adj.
appearing
उद्बुद्ध udbuddha
adj.
made to think of
उद्बुद्ध udbuddha
adj.
blown
उद्बुद्ध udbuddha
adj.
recalled
उद्बुद्ध udbuddha
adj.
roused up
Wilson
English
उद्बुद्ध
mfn.
(-द्धः-द्धा-द्धं)
1 Blown, budded.
2 Reminded, made to think of or recalled.
3 Awaked.
E.
उद् forth, up, and वुद्ध known.
Apte
English
उद्बुद्ध [udbuddha], p. p.
Awakened, aroused, excited
मनसि उद्बुद्धमात्रो विकारो भावः S. D.
Opened, expanded, full-blown
˚कनकाब्ज
Māl.
1.4.
Reminded, made to think of.
Recalled to memory (as an object seen before).
Comp.
-संस्कारः association of ideas, calling anything to mind.
Apte 1890
English
उद्बुद्ध p. p. 1 Awakened, aroused, excited
मनसि उद्बुद्धमात्रो विकारो भावः S. D.
2 Opened, expanded, full-blown
°कनकाब्ज Māl. 1. 40.
3 Reminded, made to think of.
4 Recalled to memory (as an object seen before).
Comp.
संस्कारः association of ideas, calling anything to mind.
Monier Williams Cologne
English
उद्-बुद्ध
mfn.
roused up, awaked
come forth, appearing,
Sāh.
blown, budded,
L.
excited
reminded, made to think of, recalled,
W.
Monier Williams 1872
English
उद्-बुद्ध, अस्, आ, अम्, awakened, excited, re-
minded, made to think of, recalled
blown, budded.
—उद्बुद्ध-संस्कार, अस्, m. association of ideas,
recalling anything to remembrance.
Apte Hindi
Hindi
उद्बुद्ध
भू* क* कृ* - उद्+बुध्+क्त
"जागा हुाअ, जगाया हुआ, उत्तेजित"
उद्बुद्ध
भू* क* कृ* - उद्+बुध्+क्त
"खिला हुआ, फैला हुआ, पूर्ण विकसित"
उद्बुद्ध
भू* क* कृ* - उद्+बुध्+क्त
याद दिलाया गया
उद्बुद्ध
भू* क* कृ* - उद्+बुध्+क्त
प्रत्यास्मृत
Shabdartha Kaustubha
Kannada
उद्बुद्ध
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಅರಳಿದ /ವಿಕಾಸ ಹೊಂದಿದ
निष्पत्तिः - > उद् + बुध (अवगमने) - "क्तः" (३-४-७२)
प्रयोगाः - > "उद्बुद्धमुग्धकनकाब्जनिभं वहन्तीमासङ्गतिर्यगपवर्तितदृष्टिवक्त्रम्"
उल्लेखाः - > मालती० १-४३
उद्बुद्ध
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಕೆರಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟ /ಎಚ್ಚರಗೊಂಡ
उद्बुद्ध
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ತಿಳುವಳಿಕೆ ಹೊಂದಿದ
निष्पत्तिः - > उद् + बुध -कर्त० "क्तः" (३-४-७२)
L R Vaidya
English
udbudDa {% a. (f. द्धा) %} 1. Blown, budded
2. awakened, excited
3. recalled to memory (as an object perceived before).
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
उन्मीलित
उन्मीलित, उन्मिषित, स्मित, उन्निद्र, विजृम्भित, हसित, उद्बुद्ध, व्याकोश
उन्मीलितमुन्मिषितं स्मितमुन्निद्रं विजृम्भितं हसितम्
उद्बुद्धं व्याकोशं पुष्पेषु विकाशवाचकाः शब्दाः १८७
verse 2.1.1.187
page 0023
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
उद्बुद्धः, त्रि, (उत् + बुध + क्त ।) विकसितः इतिहलायुधः
(प्रबुद्धः यथा तिथितत्त्वे, --“उद्बुद्धां जगद्धात्त्रीं पूजयेत् दीपमालया”
यथा, साहित्यदर्पणे १६२ ।“उद्बुद्धं कारणैः स्वैः स्वैर्वहिर्भावं प्रकाशयन् ।लोके यः कार्य्यरूपः सोऽनुभावः काव्यनाव्ययोः”
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
उद्बुद्ध
त्रि०
उद् + बुध--क्त विकसिते न्यायादिमते ज्ञात-वस्तुनः संबन्धिज्ञानादिना कृतोद्दीपने संस्कारे यथाहस्तिदर्शनात् अनुभूतहस्तिपकसंस्कारस्य उद्बोधरूपे उ-द्दीपने कृते हस्तिपकः स्मर्य्यते इति प्रबुद्धे जागरितेच “उद्बुद्धां जगद्धात्रीं पूजयेद्दीपमालया” ति० त०
पु०
येन येन वस्तुना संस्कार उद्बुध्यते तथा उद्बोधकशब्देवक्ष्यते “उद्बुद्धं कारणैः स्वैःस्वैर्बहिर्भावं प्रकाशयेत्” सा० द०
Stchoupak
French
उद्-बुद्ध-
a. v. épanoui.