उदग्र (udagra)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
शब्दसागरः
EnglishCapeller Eng
EnglishHelp us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
Spoken Sanskrit
English उदग्र udagra excited
उदग्र udagra tall
उदग्र udagra fierce
उदग्र udagra over-topping
उदग्र udagra enraptured
उदग्र udagra long
उदग्र udagra intense
उदग्र udagra towering or pointing upwards
उदग्र udagra loud
उदग्र udagra increased
उदग्र udagra haughty
उदग्र udagra projecting
उदग्र udagra large
उदग्र udagra advanced
उदग्र udagra high
उदग्र udagra vast
उदग्र udagra having the top elevated or upwards
Wilson
EnglishApte
Englishउदग्र [udagra], [उद्गतमग्रं यस्य]
With elevated top, projecting, pointing upwards
as in ˚दन्त. आवर्तनाभिरोजस्वी काञ्च- नोरुरुदग्रपात् 4.21.16.
Tall, loft y, high, elevated, exalted (fig. also)
स वृक्षशिखरोदग्रः प्रविवेश रसाजलम् 5.56.49 उदग्रदशनांशुभिः 2.21, 4.19
उदग्रः क्षत्रस्य शब्दः 2.53
उदग्रप्लुतत्वात् 1.7 high leaps 12.65
˚ग्रावन् 6
विक्रमोदग्रं शिरः 15.27 exalted
गन्धोदग्रं पुष्पम् 16.87 rich in odour.
Large, broad, vast, big
अवन्तिनाथोयमुदग्रबाहुः 6.32
6.12.
Noble, good-looking (उदार)
हरिन्मणिश्याममुदग्रविग्रहम् 14.41.
Advanced in age.
Conspicuous, distinguished, exalted, magnified, increased
स मङ्गलोदग्रतरप्रभावः 2.71, 9.64, 13.5.
Intense, unbearable (as heat)
अखिद्यतासन्नमुदग्रतापम् (रविम्) 4.12.
Fierce, fearful
संदधे दृशमुदग्रतारकाम् 11.69.
Excited, furious, enraptured
मदोदग्राः ककुद्मन्तः 4.22.
Mighty, strong
तत उदग्र इव द्विरदे 18.1
वेगोदग्रं विषम् 5.18 strong or sharp (deadly). -दत् having projecting teeth, large toothed. (m) A tusked elephant.-प्लुतत्वम् A loft y bounding. पश्योदग्रप्लुतत्वाद् वियति बहुतरं स्तोकमुर्व्यां प्रयाति । Ś1.7. -नखः Folded hand (अञ्जलि)
कायेन विनयोपेता मूर्ध्नोदग्रनखेन च * 7.54.6.
Apte 1890
Englishउदग्र a. [उद्गतमग्रं यस्य] 1 With elevated top, projecting, pointing upwards
as in °दंत.
2 Tall, lofty, high, elevated, exalted (fig. also)
उदग्रदशनांशुभिः Śi. 2. 21, 4. 19
उदग्रः क्षत्रस्य शब्दः R. 2. 53
उदग्रप्लुतत्वात् Ś. 1. 7 high leaps
Śi. 12. 65
°ग्रावन् Dk. 6
विक्रमोदग्रं शिरः R. 15. 27 exalted
गंधोदग्रं पुष्पं 16. 87 rich in odour.
3 Large, broad, vast, big
अवंतिनाथोयमुदग्रबाहुः R. 6. 32
Mu. 6. 12.
4 Noble, good-looking (उदार)
Ki. 14. 41.
5 Advanced in age.
6 Conspicuous, distinguished, exalted, magnified, increased
स मंगलोदग्रतरप्रभावः R. 2. 71, 9. 64, 13. 50.
7 Intense, unbearable (as heat)
Śi. 4. 12.
8 Fierce, fearful
संदधे दृशमुदग्रतारकां R. 11. 69.
9 Excited, furious, enraptured
मदोदग्राः ककुद्मंतः R. 4. 22.
10 Mighty, strong
Ki. 18. 1
वेगोदग्रं विषं V. 5. 18 strong or sharp (deadly).
Comp.
दत् a. having projecting teeth, largetoothed.
Monier Williams Cologne
EnglishMonier Williams 1872
Englishउदग्र उद्-अग्र, अस्, आ, अम्, with elevated top,
having the top upwards, over-topping, towering or
pointing upwards
projecting
high, tall, long
ad-
vanced (in age)
increased, large, vast, fierce, intense
excited, enraptured.
—उदग्र-दत्, अन्, अती, अत्, hav-
ing projecting teeth, large-toothed
(अन्), m. an ele-
phant with a large tusk.
Macdonell
EnglishBenfey
EnglishApte Hindi
Hindiउदग्र
"वि*, ब* स*" - उद्गतमग्रं यस्य
"उन्नत शिखर वाला, उभरा हुआ, ऊपर की ओर संकेत करता हुआ"
उदग्र
"वि*, ब* स*" - उद्गतमग्रं यस्य
"लंबा, उत्तुंग, ऊँचा, उउन्नत, उच्छ्रित, ऊँची छलांगे"
उदग्र
"वि*, ब* स*" - उद्गतमग्रं यस्य
"विपुल, विशाल, विस्तृत बड़ा"
उदग्र
"वि*, ब* स*" - उद्गतमग्रं यस्य
वयोवृद्ध
उदग्र
"वि*, ब* स*" - उद्गतमग्रं यस्य
"उत्कृष्ट, पूज्य, श्रेष्ठ, अभिवृद्ध, वर्धित"
उदग्र
"वि*, ब* स*" - उद्गतमग्रं यस्य
"प्रखर, असह्य"
उदग्र
"वि*, ब* स*" - उद्गतमग्रं यस्य
"भीषण, भयावह"
उदग्र
"वि*, ब* स*" - उद्गतमग्रं यस्य
"उत्तेजित, प्रचण्ड, उल्लसित"
Shabdartha Kaustubha
Kannadaउदग्र
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಉನ್ನತವಾದ /ಎತ್ತರವಾದ
व्युत्पत्तिः - > उद्गतमग्रं यस्य
प्रयोगाः - > "उदग्रतालध्वजमेतदग्रे सीमान्तरं सीरभृतो गुरोर्नः" । "आक्रम्य संस्थितमुदग्रविशालशृङ्गम्" ।
उल्लेखाः - > याद० १८-१२३, माघ० ४-१९
उदग्र
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಹೆಚ್ಚಾದ /ಅಧಿಕವಾದ
प्रयोगाः - > "नयन् मधुलिहः श्वैत्यमुदग्रदशनांशुभिः"
उल्लेखाः - > माघ० २-२१
उदग्र
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ದೊಡ್ಡದಾದ /ಉದಾರವಾದ
प्रयोगाः - > "हरिन्मणिश्याममुदग्रविग्रहम्"
उल्लेखाः - > किरा० १४-४१
उदग्र
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ /ಘನತೆ ಪಡೆದ
प्रयोगाः - > "वीर्योदग्रे राजशब्दे मृगेषु"
उल्लेखाः - > रघु० ९-६४
उदग्र
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಕೊಬ್ಬಿರುವ /ಉದ್ರೇಕಗೊಂಡ
प्रयोगाः - > "मदोदग्राः ककुद्मन्तः सरितां कूलमुद्रुजाः"
उल्लेखाः - > रघु० ४-२२
उदग्र
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಶಕ್ತಿವಂತ /ಬಲಶಾಲಿ
प्रयोगाः - > "तत उदग्र इव द्विरदे मुनौ रणमुपेयुषि भीमभुजायुधे"
उल्लेखाः - > किरा० १८-१
उदग्र
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ /ತೀವ್ರವಾದ /ಸಹಿಸಲಶಕ್ಯವಾದ
प्रयोगाः - > "अखिद्यतासन्नमुदयतापं रविं दधानेऽप्यरविन्दधाने"
उल्लेखाः - > माघ० ४-१२
L R Vaidya
Englishudagra {% a. (f. ग्रा) %} 1. With elevated top, overtopping
2. high, elevated (lit. and fig.) उदग्रदशनांशुभिः Sis.ii.21, उदग्रः ख्शत्रस्य शब्दो भुवनेषु रूढः R.ii.53
3. large, broad, vast, अवंतिनाथोऽयमुदग्रबाहुः R.vi.32
4. advanced in age
5. increased, intense, R.ii.71, xiii.50
6. fierce, R.xi.69
7. excited, in rapture, मदोदग्राः ककुद्मंतः R.iv.22.
Edgerton Buddhist Hybrid
Englishudagra,
(1) adj. (= Pali udagga
not in this sense in Skt. or Pkt.), joyful, delighted: esp. often in formula, tuṣṭa udagra āttamanāḥ pramuditaḥ prītisaumanasyajātaḥ, SP 〔60.1〕
Mvy 〔2929—33〕 (udagraḥ 〔2930〕)
RP 〔47.18〕
Suv 〔9.7〕
Gv 〔99.15〕, etc.
plurals, SP 〔69.7〕
also with variations, hṛṣṭatuṣṭaḥ udagra etc. Divy 〔297.15〕
hṛṣṭā abhūṣi udagrā pramuditā prītisaumanasyajātā Mv 〔ii.163.19〕
in Av (e.g. 〔i.4.1〕) repeatedly in the form (hṛṣṭatuṣṭapramudita) udagraprītisaumanasyajāta
(hṛṣṭa-)tuṣṭodgraprītisaumanasyajāta Karmav 〔28.27〕
(tuṣṭa) udagraḥ Suv 〔191.3〕
hṛṣṭā udagrāḥ SP 〔190.8〕 (vs)
miscellaneous, SP 〔214.4〕
LV 〔41.17〕
〔47.15〕
〔271.19〕
〔361.8〕
Mv 〔i.83.7〕
〔219.7〕 = 〔ii.21.9〕
〔ii.397.18〕
〔iii.143.1〕
Dbh.g. 〔18(354).3〕
udagra-citta SP 〔56.6〕
〔197.3〕
LV 〔392.3〕
Mv 〔i.247.6〕
(2) noun, prob. nt. (cf. Pali odagya), joy: Mv 〔ii.171.1〕 na ca te paśyāmi abhiratiṃ (so read with mss.
Senart em. °taṃ) na udagraṃ
Mv 〔ii.147.5〕 and 〔148.5〕 udagram anubhavāhi, experience joy! = farewell!
cf. also udagrī. The adj. also occurs in senses recorded in Skt.
intense, Bbh 〔11.11〕 udagra-pratatavīrya-samanvāgataḥ.
Wordnet
Sanskrit प्रवृद्ध, परिवृद्ध, समुपारूड, वर्धित, अभिवृद्ध, अभ्युच्चित, आपी, आप्यान, आप्यायित, उच्छ्रित, उदग्र, उदित, उदीरित, उदीर्ण, उद्भूत, उद्रिक्त, उन्नद्ध, उन्नमित, उपसृष्ट, ऋद्ध, एधित, जृम्भित, परिबृंहित, परिपुष्ट, परिवर्धित, प्यायित, बहुलीकृत, बहुलित, बृंहित, प्रचुरीकृत, प्रथित, रूढ, वेजित, विवर्धित, विवृद्ध, शून, साधिक, सहस्कृत, समारूढ, समेधित, सम्प्रविद्ध, संरब्ध, समुद्धत, समुक्षित, समुन्नीत, संवृद्ध, सान्द्रीकृत, सातिरिक्त, स्फीतीकृत, उच्छून
यः अवर्धत।
"प्रवृद्धेन मूल्येन जनाः पीडिताः।"
उत्तुङ्ग, उच्च, प्रांशु, उदग्र, उच्छ्रित, तुङ्ग
यः ऊर्ध्वदिशि वर्धितः।
"एवरेस्ट नाम हिमालयस्य उत्तुङ्गः शिखरः।"
Sanskrit Tibetan
Tibetandga' ba
१) अभिरत २) ३) आनन्द ४) आमोद ५) आराम ६) उदग्र ७) उद्विग्नप्राप्त ८) कान्त ९) कौतुक १०) चित्तोल्लास ११) तुष्ट १२) तुष्टि १३) तृष्णा १४) तोष १५) तोषण १६) धृति १७) नन्द १८) १९) नन्दन २०) नन्दिन् २१) प्रणय २२) प्रमद २३) प्रमुदिता २४) प्रमोद २५) प्रसाद २६) प्रामोद्य २७) प्रिय २८) प्रीति २९) प्रेमन् ३०) भक्त ३१) मदन ३२) मुदित ३३) मुदिता ३४) मोद ३५) रत ३६) रति ३७) रभस ३८) रमण ३९) रमति ४०) रम्य ४१) रस ४२) रसिक ४३) रहस् ४४) रामता ४५) रुचि ४६) शौण्ड ४७) संतुष्ट ४८) संतोष ४९) संभोग ५०) सुख ५१) स्पृहा ५२) हर्ष ५३) हृष्ट ५४) हृष्टि ५५)
mgu ba
१) उदग्र २) उदग्रिन् ३) ४) तुष्टि ५) संतोष ६) सौमनस्य ७) हृष्ट ८) ह्लादन
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskritदीर्घायते समे तुङ्गमुच्चमुन्नतमुद्धुरम् ॥ १४२८ ॥
प्रांशूच्छ्रितमुदग्रं च न्यङ्नीचं ह्रस्वमन्थरे ।
खर्वं कुब्जं वामनं च विशालं तु विशङ्कटम् ॥ १४२९ ॥
पृथूरु पृथुलं व्यूढं विकटं विपुलं बृहत् ।
स्फारं वरिष्ठं विस्तीर्णं ततं बहु महद्गुरुः ॥ १४३० ॥
दीर्घ (क्ली), आयत (क्ली), तुङ्ग (क्ली), उच्च (क्ली), उन्नत (क्ली), उद्धुर (क्ली), प्रांशु (क्ली), उच्छ्रित (क्ली), उदग्र (क्ली), न्यञ्च् (क्ली), नीच (क्ली), ह्रस्व (क्ली), मन्थर (क्ली), खर्व (क्ली), कुब्ज (क्ली), वामन (क्ली), विशाल (क्ली), विशङ्कट (क्ली), पृथु (क्ली), उरु (क्ली), पृथुल (क्ली), व्यूढ (क्ली), विकट (क्ली), विपुल (क्ली), बृहत् (क्ली), स्फार (क्ली), वरिष्ठ (क्ली), विस्तीर्ण (क्ली), तत (क्ली), बहु (क्ली), महत् (क्ली), गुरु (क्ली)
अभिधानरत्नमाला
Sanskritप्रांशु
प्रांशु, उच्च, उन्नत, तुङ्ग, उदग्र
प्रांशूच्चमुन्नतं तुङ्गमुदग्रं दीर्घमायतम् ।
verse 4.1.1.751
page 0086
Mahabharata
EnglishUdagra = Śiva (1000 names^2).
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskritवाचस्पत्यम्
Sanskritउदग्र उद्गतमखं यस्य । १ उच्चे उन्नते २ वृद्धे “हरिन्मणि-श्याममुदग्रविग्रहः” किरा० “नयन् मधुलिहः श्वैत्यमुद-ग्रदशनांशुभिः” “आक्रम्य संस्थितमुदग्रविशालशृङ्गम्”माघः “अवन्तिनाथोऽयमुदग्रबाहुः” “संदधे दृशमुद-ग्रतारकाम्” “क्षतात् किल त्रायत इत्युदग्र” रघुः ।“वीर्य्योदग्रे राजशब्दे मृगे च” “सन्मङ्गलोदग्रतंरप्रभा-वः” “आविष्कृतोदग्रतरप्रभावम्” रघुः । ३ उद्धते च । “म-दोदग्रा ककुद्वन्तः” रघुः ।
Burnouf
FrenchNo entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.