| YouTube Channel

उत्कण्ठित (utkaNThita)

 
शब्दसागरः
English
उत्कण्ठित
mfn.
 (-तः-ता-तं) Regretting, wishing or sorrowing for, distress-
ed, sorrowful.
f.
 (-ता) A Woman whose husband or lover is absent.
E.
 उत् much, कठि to be sad, affix क्त.
Capeller Eng
English
उत्कण्ठित
a.
 = उत्कण्ठ + enamoured.
Yates
English
उत्क_ण्ठित (तः-ता-तं)
a. Regretted.
Wilson
English
उत्कण्ठित
mfn.
 (-तः-ता-तं) Regretting, wishing or sorrowing for,
distressed, sorrowful.
f.
 (-ता) A woman whose husband or lover is absent.
E.
 उद् much, कठि to be sad, affix क्त.
Apte
English
उत्कण्ठित [utkaṇṭhita], p. p.
Anxious, uneasy.
Regretting, grieving for, sorrowful.
Longing for a beloved person or thing. -ता A mistress longing for her absent lover or husband, one of the eight heroines
she is thus defined -आगन्तुं कृतचित्तो$पि दैवान्नायाति यत्प्रियः । तदनागमदुःखार्ता विरहोत्कण्ठिता तु सा ॥ S. D.* 121. उत्कण्ठितासि तरले, न हि न हि सीख पिच्छिलः पन्थाः ।
Apte 1890
English
उत्कंठित p. p. 1 Anxious, uneasy.
2 Regretting, grieving for, sorrowful.
3 Longing for a beloved person or thing.
ता A mistress longing for her absent lover or husband, one of the eight heroines
she is thus defined
आगंतुं कृतचित्तोऽपि दैवान्नायाति यत्प्रियः । तंदनागमदुःखार्ता विरहोत्कंठिता तु सा ॥ S. D. 121.
Monier Williams Cologne
English
उत्कण्ठित
mfn.
 lifting up the neck
longing for, regretting, sorrowing for,
R.
Daś.
Vikr.
&c.
in love,
Mālav.
Monier Williams 1872
English
उत्कण्ठित, अस्, आ, अम्, regretting, wishing or sor-
rowing for, distressed, sorrowful
(आ), f. a woman
longing after her absent lover or husband.
Apte Hindi
Hindi
उत्कण्ठित
भू* क* कृ* - उद्+कण्ठ्+क्त
"चिन्तातुर, व्यथित होनेवाला, शोकान्वित"
उत्कण्ठित
भू* क* कृ* - उद्+कण्ठ्+क्त
किसी प्रिय वस्तु या व्यक्ति के लिए लालायित
Shabdartha Kaustubha
Kannada
उत्कण्ठित
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ತವಕಪಡುವ /ಇಷ್ಟವಾದ ವಸ್ತುವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಆಸೆ ಪಡುವ
निष्पत्तिः - > "इतच्" (५-२-३६)
व्युत्पत्तिः - > उत्कण्ठाऽस्य सञ्जाता
उत्कण्ठित
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಚಿಂತೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದ /ವ್ಯಗ್ರನಾದ /ವ್ಯಾಕುಲನಾದ
L R Vaidya
English
utkaMWita {% a. (f. ता) %} 1. Anxious
2. longing for a beloved person or thing.
Bopp
Latin
उत्कण्ठित (a praec. s. इत nisi directe a r. कण्ठ् s. त)
moerore afflictus, animo demissus. RAM. III. 55. 39.:
पश्यामि जनम् उत्कण्ठितम् पुरे
III. 49. 5.: उत्कण्ठि-
ता ते माते ऽयम्.
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
मत्ते शौण्डोत्कटक्षीबा उत्कस्तूत्सुक उन्मनाः ।
उत्कण्ठितोऽभिशस्ते तु वाच्यक्षारितदूषिताः ॥ ४३६ ॥
-wordlist-
मत्त (पुं), शौण्ड (पुं), उत्कट (पुं), क्षीब (पुं), उत्क (पुं), उत्सुक (पुं), उन्मनस् (पुं), उत्कण्ठित (पुं), अभिशस्त (पुं), वाच्य (पुं), क्षारित (पुं), दूषित (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
उत्क
उत्क, उत्कण्ठित
उत्क उत्कण्ठितः प्रोक्तो विक्लवो विह्वलः स्मृतः ।
verse 2.1.1.387
page 0045
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
उत्कण्ठितं, त्रि, (उत्कण्ठा जातास्य । उत्कण्ठा +इतच् ।) उत्कण्ठायुक्तम् । तत्पर्य्यायः । उत्कं २उत्सुकं ३ उन्मनः ४ । इति हेमचन्द्रः ॥
(“साश्रेणास्रद्रुतमविरतोत्कण्ठमुत्कण्ठितेन” ।इति मेघदूते । १०३ ॥
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
उत्कण्ठित
त्रि०
 उत्कण्ठा जाताऽस्य तारकादि० इतच् ।१ उत्कण्ठायुक्ते २ नायिकाभेदे स्त्री । “सास्रेणाश्रुद्रुत-मविरतोत्कण्ठमुत्कण्ठितेन” मेघदू० । नाषिकाभेदस्तु“आगन्तुं कृतचित्तोऽपि दैवान्नायाति यत् प्रियः । तद-नागमदुःखेन विरहोत्कणिटता तु सा” सा० द० उक्तः ।“उत्कण्ठिताऽसि तरले! न हि नहि सखि! पिच्छिलःपन्थाः सा० द० ।