| YouTube Channel

आवृत्तिः (AvRttiH)

 
Apte
English
आवृत्तिः [āvṛttiḥ],
f.
Turning towards
return, coming back
तपोवनावृत्तिपथम्
R.*
 2.18
यत्र काले त्वनावृत्तिमावृत्तिं चैव योगिनः
Bg.*
 8.23.
Reversion, retreat, flight.
Revolving, whirling, going round
रटति कृतावृत्तिखट्वाङ्घण्टा
Māl.
 5.4.
Recurrence to the same point or place (of the sun)
उदगावृत्तिपथेन नारदः
R.*
 8.33.
Repetition of birth and death, worldly existence
अनावृत्तिभयम्
Ku.*
 6.77.
Repetition in general, an edition (modern use)
सप्तमीयमङ्कनावृत्तिः seventh edition.
Repeated reading, study
आवृत्तिः सर्वशास्त्राणां बोधादपि गरीयसि Udb.
cf.
 also तस्मादावृत्तिः स्तरणमन्त्रस्य । ŚB. on MS.* 12.1.42.
Use, employment, application.
Turn of a way, course or direction.
Occurrence.Comp. -दीपकम् a rhetorical figure
त्रिविधं दीपकावृत्तौ भवेदावृत्तिदीपकम् । (पदस्यार्थस्योभयोर्वा आवृत्तिः). क्रमेणोदाहरणम्: वर्षत्यम्बुदमालेयं वर्षत्येषा च शर्वरी ॥ उन्मीलन्ति कदम्बानि स्फुटन्ति कुटजोद्गमाः । माद्यन्ति चातकास्तृप्ता माद्यन्ति च शिखाबलाः ॥ Kuval.
Apte 1890
English
आवृत्तिः f. 1 Turning towards
return, coming back
तपोवनावृत्तिपथं R. 2. 18
Bg. 8. 23.
2 Reversion, retreat, flight.
3 Revolving, whirling, going round
Māl. 5. 4.
4 Recurrence to the same point or place (of the sun)
उदगावृत्तिपथेन नारदः R. 8. 33.
5 Repetition of birth and death, worldly existence
अनावृत्तिभयं Ku. 6. 77.
6 Repetition in general
an edition (modern use)
सप्तमीयमंकनावृत्तिः seventh edition.
7 Repeated reading, study
आवृत्तिः सर्वशास्त्राणां बोधादपि गरीयसी Udb.
8 Use, employment, application.
9 Turn of a way, course or direction.
10 Occurrence.
Comp.
दीपकं a rhetorical figure
त्रिविधं दीपकावृत्तौ भवेदावृत्तिदीपकम् । (पदस्यार्थस्योभयोर्वा आवृत्तिः). क्रमेणोदाहरणंः-वर्षत्यंबुदमालेयं वर्षत्येषा च शर्वरी ॥ उन्मीलंति कदंबानि स्फुटांति कुटजोद्गमाः । माद्यंति चातकास्तृप्ता माद्यंति च शिखाबलाः ॥ Kuval.
Apte Hindi
Hindi
आवृत्तिः
स्त्री*
 - आ+वृत्+क्तिन्
"मुड़ना, लौटना, वापिस आना"
आवृत्तिः
स्त्री*
 - आ+वृत्+क्तिन्
"प्रत्यावर्तन, प्रतिनिवर्तन"
आवृत्तिः
स्त्री*
 - आ+वृत्+क्तिन्
"चक्कर खाना, चारों ओर जाना"
आवृत्तिः
स्त्री*
 - आ+वृत्+क्तिन्
उसी स्थान पर फिर लौटना
आवृत्तिः
स्त्री*
 - आ+वृत्+क्तिन्
"जन्म-मरण का बार बार होना, सांसारिक जीवन"
आवृत्तिः
स्त्री*
 - आ+वृत्+क्तिन्
"आवृत्ति, दोहराना, संस्करण"
आवृत्तिः
स्त्री*
 - आ+वृत्+क्तिन्
"दोहराया हुआ पाठ, अध्ययन"
E Bharati Sampat
Sanskrit
(स्त्री) आ+वृञ्(वरणे)+क्तिन् । ‘स्त्रियां क्तिन्’ ३.३.९४। द्र०आवरणम् ।
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 आवर्तनम्, अभ्यावृत्तिः, आम्नायः, आवृत्तिः
noun
मन्त्रादीनां पुनः पुनः पठनस्य क्रिया।
"शिवपूजया सह रुद्रमन्त्राणाम् आवर्तनम् अनिवार्यम् अस्ति।"
Synonyms:
 आवृत्तिः
noun
एकस्मिन् काले जातम् पुस्तकस्य मुद्रणम्।
"अस्य पुस्तकस्य प्रथमा आवृत्तिः विपण्याम् आगता।"
Synonyms:
 अभ्यासः, आवृत्तिः
noun
कस्यचित् विषयस्य पुनः पुनः अध्ययनम्।
"रामः पाठस्य अभ्यासं करोति।"
Synonyms:
 आवृत्तिः, पुनरावृत्तिः, पुनरावर्तनः
noun
कस्मिन्नपि कर्मणि पाटवार्थे तत्कर्मणः पुनः पुनः कृतिः
अस्मिन् वाक्ये राम इति शब्दस्य त्रिवारं आवृत्तिः जाता। / "आवृत्तिः सर्वशास्त्राणाम् बोधादपि गरीयसी"[उद्भट]"