| YouTube Channel

आमिष (AmiSa)

 
शब्दसागरः
English
आमिष mn. (-षः-षं)
1. Flesh.
2. Enjoyment.
3. An object of enjoyment,
a pleasing or beautiful object, &c.
4. A bribe.
5. Coverting, longing
for.
6. Form.
7. Lust, desire.
8. Food.
E.
अम् to be sick, to go, ष्टिसच्
Unādi
aff.
and the antepen. lengthened.
Capeller Eng
English
आमिष
n.
flesh
°षाशिन्
a.
eating
f.
Yates
English
आमिष (षः-षं) 1.
m.
n.
Flesh
enjoy-
ment
a bribe.
Spoken Sanskrit
English
आमिष - AmiSa -
n.
- nonvegetarianfood
आमिष - AmiSa -
n.
- flesh
आमिष - AmiSa -
adj.
- non - vegetarian
आमिष - AmiSa -
n.
- gift
आमिष - AmiSa -
n.
- coveting
आमिष - AmiSa -
n.
- boon
आमिष - AmiSa -
n.
- prey
आमिष - AmiSa -
n.
- longing for
आमिष - AmiSa -
n.
- fee
आमिष - AmiSa -
n.
- food
आमिष - AmiSa -
n.
- lust
आमिष - AmiSa -
n.
- object of enjoyment
आमिष - AmiSa -
n.
- desire
आमिष - AmiSa -
n.
- meat
आमिष - AmiSa -
n.
- pleasing or beautiful object
Wilson
English
आमिष
mn. (-षः-षं)
1 Flesh.
2 Enjoyment.
3 An object of enjoyment, a pleasing or beautiful object, &c.
4 A bribe.
5 Coveting, longing for.
6 Form.
7 Lust, desire.
8 Food.
E.
अम to be sick, to go, ष्टिसच् Uṇādi affix and the antepen.
lengthened.
Apte
English
आमिषम् [āmiṣam], [अम् टिषच् दीर्घश्च
Uṇ.*
1.46]
Flesh
उपानयत् पिण्डमिवामिषस्य
R.*
2.59
यथामिषं जले मत्स्यैर्भक्ष्यते श्वापदैर्भुवि आकाशे पक्षिभिश्चैव तथा सर्वत्र वित्तवान् Subhāṣ (Skanda
P.
)
(Hence
fig.
) A prey, victim, object of enjoyment
(राज्यं) रन्ध्रान्वेषणदक्षाणां द्विषामामिषतां ययौ
R.*
12.11 fell a prey
&c.
Dk.*
164.
Food, bait.
A bribe.
Desire, lust
निरामिषो विनिर्मुक्तः प्रशान्तः सुसुखी भव
Mb.
* 12.17.2
निरपेक्षो निरामिषः
Ms.*
6.49.
Enjoyment
pleasing or lovely or attractive object
नामिषेषु प्रसंगो$स्ति
Mb.
* 12.158.23.
Form.
A leaf.
The fruit of the Jambīra
means of livelihood
आमिषं यच्च पूर्वेषां राजसं मलं भृशम् अनृतं नाम तद्भूतं क्षिप्तेन पृथिवीतले
Rām.*
7.74.16.
Comp.
-आशिन्a. carnivorous, eating flesh
दिनोपवासी निशामिषाशी हास्यार्णवः. -प्रियः, -भुज् 'fond of flesh', a kind of bird, heron.
Apte 1890
English
आमिषं [अम्टिषच् दीर्घश्च Uṇ. 1. 46] 1 {1} Flesh
उपानयत् पिंडमिवामिषरय R. 2. 59
ययामिषं जले मत्स्यैर्भक्ष्यते श्वापदैर्भुवि आकाशे पक्षिभिश्चैव तथा सर्वत्र वित्तवान्
2 (Hence fig.) A prey, victim, object of enjoyment
(राज्यं) रंध्रान्वेषणदक्षाणां द्विषामामिषतां ययौ R. 12. 11 fell a prey &c.
Dk. 164.
3 Food, bait.
4 A bribe.
5 Desire, lust
as in निरपेक्षो निरामिषः Ms. 6. 49.
6 Enjoyment
pleasing or lovely object.
7 Form.
8 A leaf.
9 The fruit of the Jambīra tree.
Comp.
आशिन् a. carnivorous, eating flesh.
प्रियः,
भुज् ‘fond of flesh, a kind of bird, heron.
Monier Williams Cologne
English
आमिष a See
s.v.
आमिष b
n.
(probably connected with 1. आम
fr.
2. मिष्, ‘to wet’,
T.
), flesh,
MBh.
Mn.
Pañcat.
Hit.
Ragh.
&c.
food, meat, prey
an object of enjoyment, a pleasing or beautiful object
&c.
,
Mn.
Ragh.
Kathās.
&c.
coveting, longing for
lust, desire
a gift, boon, fee,
L.
Monier Williams 1872
English
आमिष, अम्, n. flesh. See s. v. next col.
आमिष आमिष, अम्, n. (connected with 1.
आम), flesh, enjoyment
an object of enjoyment, a
pleasing or beautiful object &c.
a bribe
coveting,
longing for
lust, desire
food
form.
—आमिष-
प्रिय, अस्, आ, अम्, fond of flesh-meat, carnivorous
(अस्), m. a heron.
—आमिष-भुज्, क्, क्, क्, carni-
vorous.
—आमिषाशिन् (°ष-आश्°), ई, इनी, इ, carni-
vorous, eating flesh and fish.
आमिष
add prey.
Macdonell
English
आमिष ām-iṣ-a,
n.
flesh
prey: -tā,
f.
, -tva, 🞄n. being a coveted object
-āśin,
a.
flesheating.
Benfey
English
आमिष आमिष,
m.
and
n.
Flesh,
Pañc. i. d. 449.
--
Comp.
खड्ग-,
n.
the flesh of a rhinoceros, Man. 3, 272.
निस्-,
adj.
1. fleshless, Bhartṛ. 2, 9. 2.
free of covetousness, Man. 6, 49.
Apte Hindi
Hindi
आमिषम्
नपुं*
- "अम्+टिषच्, दीर्घश्च"
मांस
आमिषम्
नपुं*
- "अम्+टिषच्, दीर्घश्च"
"शिकार, बलि, उपभोग्य वस्तु, शिकार को गया"
आमिषम्
नपुं*
- "अम्+टिषच्, दीर्घश्च"
"आहार, शिकार के लिए चारा"
आमिषम्
नपुं*
- "अम्+टिषच्, दीर्घश्च"
रिश्वत
आमिषम्
नपुं*
- "अम्+टिषच्, दीर्घश्च"
"इच्छा, लालसा"
आमिषम्
नपुं*
- "अम्+टिषच्, दीर्घश्च"
"उपभोग, सुखद और प्रिय वस्तु"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
आमिष
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮಾಂಸ
निष्पत्तिः - > + मिषु (सेचने) - "घञ्" (३-३-१९)
व्युत्पत्तिः - > आमिष्यते भुज्यते
प्रयोगाः - > "उपानयत् पिण्डमिवामिषस्य"
उल्लेखाः - > रघु० २-५९
आमिष
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಭೋಗ್ಯವಸ್ತು
आमिष
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅತ್ಯಾಸೆ
प्रयोगाः - > "अध्यात्मरतिरासीनो निरपेक्षो निरामिषः"
उल्लेखाः - > मनु० ६-४९
आमिष
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಲಂಚ
आमिष
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸುಂದರಕಾಂಡ
आमिष
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸಂಭೋಗ
विस्तारः - > "आमिषं पुन्नपुंसकम् भोग्यवस्तुनि सम्बोगेऽप्युत्कोचे पललेऽपि ।" - मेदि० "आमिषं पलले सुन्दराकाररूपादौ सम्भोगे लोभलञ्चयोः" - हेम०
L R Vaidya
English
Amiza {% m.n. %} 1. Flesh, उपानयत् पिण्डमिवामिषस्य R.ii.59
2. an object of enjoyment (राज्यं) द्विषामामिषतां ययौ R.xii.11
3. a bribe
4. desire
5. enjoyment
6. food, bait, prey.
Bopp
Latin
आमिष m. n.
1) caro. BR. 2. 12.
2) voluptas. DR. 8. 38.
(cf. मांस, lith. miesá caro).
Edgerton Buddhist Hybrid
English
āmiṣa, nt. (except for the strange āmiṣā Mvy 〔6753〕
the BHS word also has its Skt. meanings, as well as those listed here, in which it = Pali āmisa
even in Skt. a few occurrences approach this sphere of use, cf. BR s.v., Alles worüber man mit Gier herfällt), lit. or orig. (the) flesh (contrasting with dharma, as in Pali with dhamma, the spirit)
worldly things, possessions, or enjoyments, as contrasted with religious or spiritual ones (dharma): Mvy 〔6753〕 āmiṣā (! so also Mironov) = Tib. zaṅ ziṅ, matter, object, goods
external goods, earthly possessions (contrasted with internal, spiritual gifts)
also śa, meat, and zas, food
sāmiṣaḥ, q.v., Mvy 〔6751〕, and nirāmiṣaḥ, q.v., Mvy 〔6752〕 (here āmiṣa = Tib. zaṅ ziṅ, only)
dual dvandva dharmāmiṣa, spiritual and worldly things, °ṣābhyāṃ yathāśaktyā saṃgrāhakaś ca Bbh 〔254.21〕
°ṣābhyāṃ dāne 'matsariṇo Sukh 〔61.5〕
atha dharmāmiṣam iti bhagavan kaḥ padārthaḥ Laṅk 〔179.17〕
āmiṣam Laṅk 〔180.6〕, defined at length in 6—13 as including what leads to longing (tṛṣṇā, 10) and rebirth, away from the religious goal
cf. āmiṣasaṃgraho bhavati na dharmasaṃgraha iti 〔179.16〕
lokāmiṣasaṃgraho bhavati na dharmasaṃgraha iti 〔173.5〕
lokāmiṣa-phalābhilāṣiṇo (gen. sg.) punaḥ lokāmiṣanimittaṃ tathāgatacaityapūjā Bbh 〔22.25—26〕
dharmasaṃbhoga āmiṣasaṃbhogo Divy 〔93.1〕 spiritual and worldly enjoyment
in Mv 〔iii.55.1, 3〕 Mahākāśyapa is described as the Lordʼs dharmajo dharmanirmito dharmadāyādo na āmiṣadāyādo, spiritually born, spiritually fashioned spiritual heir, not physical (or worldly) heir (Pali also uses dhamma- and āmisa-dāyāda)
āmiṣalolupaḥ puṅgalo bodhisattvena na sevitavyaḥ RP 〔19.1〕
apy oṣitā āmiṣapātracīvare (so prob. divide, see oṣita) RP 〔19.10〕
āmiṣa-priyāś RP 〔34.2〕 fond of worldly things
āmiṣa-gurukasya RP 〔35.2〕 devoted to
nāmiṣaprakṣiptayā samtatyā Śikṣ 〔128.7〕, with mental disposition (see saṃtati) not intent on worldly (or material) things
āmiṣa-kiṃcitka, see kiṃcitka
na labhyaṃ bhikṣavas tenāmiṣeṇāmiṣakṛtyaṃ kartum MSV 〔i.249.12〕, it is not allowable to pursue enjoyment with this worldly enjoyment (sugar added to food).
Lanman
English
āmiṣa, n. flesh. [cf. āmá and ā́mis.]
Sanskrit Tibetan
Tibetan
jig rten gyi zang zing
आमिष
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
रक्तं रुधिरमाग्नेयं विस्रं तेजोभवं रसात्
शोणितं लोहितमसृक्वासिष्ठं प्राणदासुरे ६२१
क्षतजं मांसकार्यस्त्रं मांसं पललजङ्गले
रक्तात्तेजोभवे क्रव्यं काश्यपं तरसामिषे ६२२
मेदस्कृत्पिशितं कीनं पलं पेश्यस्तु तल्लताः
-wordlist-
रक्त (क्ली), रुधिर (क्ली), आग्नेय (क्ली), विस्र (क्ली), रसतेजस् (क्ली), रसभव (क्ली), शोणित (क्ली), लोहित (क्ली), असृज् (क्ली), वासिष्ठ (क्ली), प्राणद (क्ली), आसुर (क्ली), क्षतज (क्ली), मांसकारि (क्ली), अस्र (क्ली), मांस (पुंक्ली), पलल (क्ली), जङ्गल (क्ली), रक्ततेजस् (क्ली), रक्तभव (क्ली), क्रव्य (क्ली), काश्यप (क्ली), तरस (क्ली), आमिष (पुंक्ली), मेदस्कृत् (क्ली), पिशित (क्ली), कीन (क्ली), पल (पुंक्ली), पेशी (स्त्री), मांसलता (स्त्री)
--source--
प्राभृतं ढौकनं लञ्चोत्कोचः कौशलिकामिषे
उपाच्चारः प्रदानं दा हारो ग्राह्यायने अपि ७३७
-wordlist-
प्राभृत (क्ली), ढौकन (क्ली), लञ्चा (स्त्री), उत्कोच (पुं), कौशलिक (क्ली), आमिष (क्ली), उपचार (पुं), उपप्रदान (क्ली), उपदा (स्त्री), उपहार (पुं), उपग्राह्य (पुं), उपायन (क्ली)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
पलल
पलल, जाङ्गल, मांस, पल, पिशित, आमिष, क्रव्य, तरस
पललं जाङ्गलं मांसं पलं पिशितमामिषम्
क्रव्यं तरसमेकार्थं विस्रं स्यादामगन्धिकम् ६३१
verse 3.1.1.631
page 0072
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
आमिषं,
क्ली,
पुं,
(आमिष्यते भुज्यते मिष् श्लेषणेघञ् संज्ञापूर्व्वकत्वान्न गुणः ।) मांसं इत्यमरः
भोग्यवस्तु संभोगः उत्कोचः इति मेदिनी
सुन्दराकाररूपादि लोभसञ्चयः इति हेम-चन्द्रः
लाभः काभगुणः रूपं भोजनं ।इति हारावलो
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
आमिष
न०
आमिषति स्नेहम् + मिष--सेचने अम-टिषच् दीर्घश्च, वा मांसे स्नेहातिरेकात्तस्य तथात्वम्२ भोग्यवस्तुमात्रे उत्कोचे सुन्दररूपादौ लोभे६ लोभनीये विषये तत्रमांसे “उपानयत् पिण्ड-मिवामिषस्य” रघुः “आमिषं कलहं हिंसां--वर्षवृद्धौविवर्ज्जयेत्” स्मृतिः “भुङ्क्ते यश्च निरामिषं हि भवे-ज्जन्मान्तरे पण्डितः” ज्योति० “जन्मान्तरे पाण्डित्यकामोजन्मतिथावामिषं भुञ्जीतेति” गदाधरः “कालशाकंमहाशाकं खड्गलोहामिषं मधु” दश मासांस्तु तृप्यन्तिवराहमहिषामिषैः” मनुः “सात्विकी जपयज्ञैश्च नैवेद्यैश्चनिरामिषैः” दुर्गो० त०
पु०
नाधीयीतामिषं जग्ध्वा”“तच्चामिषेण कर्त्तव्यम्” इति मनुः लोभनीये “रन्ध्रा-न्वेषणदक्षाणां द्विषामामिषतां ययौ” “आकृष्य सद्गुण-जुषा सुरसामिषेण” आनन्दवृन्दा० “प्राणानेवात्तु-मिच्छन्ति नवान्नामिषगर्द्धिनः” मनुः “पत्राणामामिषंपर्ण्णं जम्बीरञ्च फलेप्वपीति” स्मृतौ निरामिषव्रते आमिष-तुल्यतया बर्ज्जनोये पर्ण्णे जम्बीरफले
Capeller
German
आमिष
n.
Fleisch.
°षाशिन् Fleisch essend.
Burnouf
French
आमिष आमिष
m.
n.
chair, viande,
Au fig. la chair, les
sens, la volupté, la concupiscence.
Cf. मंस।
आमिषप्रिय
m.
héron.
आमिषाशिन् a. (अश्) carnivore
mangeur de chair.
Stchoupak
French
आमिष-
nt. viande
proie
objet de plaisir
-ता-
f.
-त्व-
nt. fait d'être une proie.
आमिषाशिन्- a. carnivore.