| YouTube Channel

आनाह (AnAha)

 
शब्दसागरः
English
आनाह
m.
 (-हः)
1. Epistasis, suppression of urine, or constipation.
2.
Length, especially of cloth.
E.
 आङ् before नह to bind, affix
घञ्.
Yates
English
आ-नाह (हः) 1.
m.
 Suppression of
urine
length of cloth, &c.
Wilson
English
आनाह
m.
 (-हः)
1 Epistasis, suppression of urine, or constipation.
2 Length, especially of cloth.
E.
 आङ्, नह to bind, affix घञ.
Apte
English
आनाहः [ānāhḥ], 1 Binding.
Suppression of urine, constipation, epistasis
ततो रुद्धे शकृन्मूत्रे सैन्यमानाहदुःखितम्
Mb.
 * 3.122.15.
Length (especially of cloth).
Apte 1890
English
आनाहः 1 Binding.
2 Suppression of urine, constipation, epistasis.
3 Length (especially of cloth).
Monier Williams Cologne
English
आ-नाह
m.
 epistasis, suppression of urine
constipation,
Suśr.
MBh.
length,
L.
Monier Williams 1872
English
आ-नाह, अस्, m. epistasis, suppression of urine, or
constipation
length, especially of cloth.
Benfey
English
आनाह आनाह, i. e. आ-नह् + अ,
m.
1.
Obstruction.
2. Length.
Apte Hindi
Hindi
आनाहः
पुं*
 - आ+नह्+घञ्
बन्धन
आनाहः
पुं*
 - आ+नह्+घञ्
मलावरोध कब्ज
आनाहः
पुं*
 - आ+नह्+घञ्
लम्बाई
Shabdartha Kaustubha
Kannada
आनाह
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬಟ್ಟೆಯ ಉದ್ದ /ನೀಳ
आनाह
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ೯೬೦೦೦ ಅಂಗುಲಗಳು
आनाह
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮಲಬದ್ಧತೆ
निष्पत्तिः - > आ + णह (बन्धने) - "घञ्" (३-३-१८)
विस्तारः - > "आनाहो मलविष्टम्भः" - वैज० ।
L R Vaidya
English
AnAha {% m. %} 1. Constipation
2. length.
Edgerton Buddhist Hybrid
English
ānāha (m.
Skt. Lex. id., not in Pali or Pkt.), height (of a man): Divy 〔546.12〕 kīdṛśas tasya rājño ānāhapariṇāhaḥ. Usually āroha (which read?).
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
आनाह 2. Divyāvad. 546, 12.
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
आनाहस्तु विबन्धः स्याद्ग्रहणी रुक्प्रवाहिका ।
-wordlist-
आनाह (पुं), विबन्ध (पुं), ग्रहणी (स्त्री), प्रवाहिका (स्त्री)
--source--
दैर्घ्यमायाम आनाह आरोहस्तु समुच्छ्रयः ।
उत्सेध उदयोच्छ्रायौ परिणाहो विशालता ॥ १४३१ ॥
-wordlist-
दैर्घ्य (क्ली), आयाम (पुं), आनाह (पुं), आरोह (पुं), समुच्छ्रय (पुं), उत्सेध (पुं), उदय (पुं), उच्छ्राय (पुं), परिणाह (पुं), विशालता (स्त्री)
वैजयन्तीकोषः
Sanskrit
Word: आनाहः
Root: आनाह
Gender: पुं
Number: all
अर्थः ⇒
Meaning(s):
⇒ Measure of 10 vaṁshikas or 96000 inches
Shloka(s):
3|1|61|2 ► दशवंशिक आनाहो दशानाहो नलान्तरः॥ (भूमिकाण्डः/देशाध्यायः)
Synonym(s):
➠ 3|1|61|2 ⇢ आनाहः (आनाह) (पुं) ⇒ Measure of 10 vaṁshikas or 96000 inches ⇒
Related word(s):
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
आनाहः,
पुं,
 (आङ् + नह् + घञ् ।) मूत्रपुरीष-रोधकरोगः । तत्पर्य्यायः । विबन्धः २ । इत्यमरः ॥
विष्टम्भः ३ मलरोधनः ४ । इति राजनिर्घण्टः ॥
(“आनाहार्त्त ततो दृष्ट्वा तत्सैन्यमसुखार्द्दितम्” ।इति महाभारते ।) तस्य सम्प्राप्तिरूपे । यथा, “आमं शकृद्वा निचितं क्रमेणभूयो विबद्धं विगुणानिलेन ।प्रवर्त्तमानं न यथास्वमेनंविकारमानाहमुदाहरन्ति” ॥
इति निदानं ॥
(“यस्य वातः प्रकुपितः कुक्षिमाश्रित्य तिष्ठति ।नाधो व्रजति नाप्यूर्द्ध्वञ्चानाहस्तस्य जायते” ॥
इति चरकः ॥
अस्य चिकित्सामाह । भावप्रकाशे यथा, --“तुल्यकारणकार्य्यत्वादुदावर्त्तहरीं क्रियां ।आनाहेषु च कुर्व्वीत विशेषश्चाभिधीयते ॥
* ॥
त्रिवृत्कृष्णाहरीतक्यो द्विचतुःपञ्चभागिकाः ।गुडेन तुल्या गुटिका हरत्यानाहमुल्वणं ॥
* ॥
वर्त्तिस्त्रिकटुसैन्धवसर्षपगृहधूमकूष्ठमदनफलैः ।मधुनि गुडे वा पक्वै-र्विहिता साङ्गुष्ठसम्मिता विज्ञैः ॥
वर्त्तिरियं दृष्टफलाशनैः प्रणिहिता गुदे घृताभ्यक्ता ।आनाहमुदरजार्त्तिंशमयति जठरं तथा गुल्मम्” ॥
* ॥
इति त्रिकटुकाद्यावर्त्तिः ॥
* ॥
चक्रपाणिसङ्ग्रहे तु चिकित्सा यथा, --“उदावर्त्तक्रियानाहे सामे लङ्घनपाचनम्” ॥
“द्विरुत्तरा हिङ्गुवचा सकुष्ठासुवर्चिका चेति विडङ्गचूर्णं ।सुखाम्बुनानाहविसूचिकार्त्ति-हृद्रोगगुल्मोर्द्ध्वसमीरणघ्नम् ॥
* ॥
वचाभयाचित्रकयावशूकान्सपिप्पलीकातिविषान् सकुष्ठान् ।उष्णाम्बुनानाहविमूढवातान्पीत्वा जयेदाशु हितौदनाशी ॥
* ॥
त्रिवृद्धरीतकीश्यामाः स्नुहीक्षीरेण भावयेत् ।वटिका मूत्रपीतास्ता ज्येष्ठा आनाहभेदिकाः ॥
* ॥
राठ-धूम-विडव्योष-गुड-मूत्रैर्विपाचिता ।गुदेऽङ्गुलसमावर्त्तिर्निधेयानाहशूलनुत् ॥
* ॥
मूलकं शुष्कमात्रञ्च वर्षाभूमूलपञ्चकम् ।आरेवतफलञ्चापि पक्त्वा तेन पचेद्घृतम् ।तत् पीतमात्रं शमयेदुदावर्त्तमसंशयम्” ॥
* ॥
शुष्कमूलकाद्यं घृतम् ॥
* ॥
) दैर्ध्यं । इति रमानाथः ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
आनाह
पु०
 आ + नह--घञ् । १ बन्धे २ दैर्व्ये आनह्यते अपसरणप्रतिरोधेन बध्यते विण्मुत्रादि अनेन आ + नह + करणेघञ् । ३ विण्मूत्ररोधसाधने वैद्यकोक्ते रोगभेदे “आमंशकृद्वा निचितं क्रमेण भूयोविबद्धम् विगुणानिलेन ।प्रवर्त्तमानं न ययास्वमेनं विकारमानाहमुदाहरन्ति”मा० नि० । वातादिदोषानुक्त्वा स्थानविशेषाश्रयत्वेनतेषां रोगविशेषजनकत्वमुक्तं सुश्रु० । “अत ऊर्द्ध्वंस्थाननसंश्रयं वक्ष्यामः । एवं कुपितास्तांस्तान् शरीर-प्रदेशानागत्य तांस्तान् व्याधीन् जनयन्ति । ते यदोदर-सन्निवेशं कुर्व्वन्ति तदा गुल्मविद्रध्युदराग्निसङ्गानाह-विसूचिकातिसारप्रभृतीन् जनयन्ति” । “आनाहार्त्तं ततो-दृष्ट्वा तत्सैन्यमसुखार्दितम् । पितरं दुःखितं दृष्ट्वा सुक-न्येदमथाब्रवीत्” भा० व० प० १२२ अ० ।
Burnouf
French
आनाह आनाह
m.
 (नह्) longueur, par ex. des
vêtements
lenteur.
Constipation, rétention d'urine.
Stchoupak
French
आ-नाह-
m.
 constipation.