| YouTube Channel

आजीवः (AjIvaH)

 
Apte
English
आजीवः [ājīvḥ] वनम् [vanam], वनम् 1 Livelihood, subsistence, maintenance, भवत्याजीवनं तस्मात्
Pt.*
1.48
cf.
words like रूपाजीव, अजाजीव, शस्त्राजीव, स्त्र्याजीव
&c.
आजीवनार्थः
Ms.*
1.79, 11.63 means of livelihood
बहुमूलफलो रम्यः स्वाजीवः प्रतिभाति मे
Rām.*
2.56.14.
Profession, the means of maintaining oneself
विशुद्ध इदानीमाजीवः
Ś.*
6. -वः A Jaina beggar.
Apte 1890
English
आजीवः,
वनं 1 Livelihood, subsistence, maintenance
भवत्याजीवनं तस्मात् Pt. 1. 48
cf. words like रूपाजीव, अजाजीव, शस्त्राजीव, स्त्र्याजीव &c.
आजीवनार्थः Ms. 10. 79 means of livelihood.
2 Profession, the means of maintaining oneself
विशुद्ध इदानीमाजीवः Ś. 6.
वः A Jaina beggar.
Apte Hindi
Hindi
आजीवः
पुं*
- आ+जीव्+घञ्
"जीविका, जीवननिर्वाह का साधन, भरण"
आजीवः
पुं*
- आ+जीव्+घञ्
"पेशा, वृत्ति"
आजीवः
पुं*
- -
जैनभिक्षुक
E Bharati Sampat
Sanskrit
(पु) आजीव्यते अनेन आ+जीव(प्राणधारणे)+घञ् ‘हलश्च’ ३.३.१२१। १.जीविका, जीवनोपायः वृत्तिः। आ+जीव+घञ् ‘भावे’ ३.३.१८। २.जीवनविर्वहणम् ‘विशुद्ध इदानीमाजीव’ शाकु०६। ३.आजीवनम् आ+जीव+अच्(कर्तरि)। ‘नन्दिग्रहि०’ ३.१.१३४। ४.कर्मकुशलः। ५.जैनभिक्षुः। ‘आजीवो जीविका वार्ता वृत्तिर्वर्तज जीवने’ अमरः२.९.१।
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
वेतनम्, वर्तनम्, भूतिः, कर्मण्या, विधा, भृत्या, भरण्यम्, भरणम्, मूल्यम्, निर्वेशः, पणः, विष्टिः, आजीवः, जीवनम्, वार्ता, जीविका
noun
कर्मदक्षिणा
सः अल्पं वेतनं गृहीत्वा कार्यं करोति। /"पणो देयो अवकृष्टस्य षडुत्कृष्टस्य वेतनम् [मनु. 7.126]"
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
आजीवः,
पुं,
(आङ् + जीव + घञ् ।) जीविका ।इत्यमरः
(“बहुमूलफलो रम्यः स्वाजीवः प्रतिभाति मे”
इति रामायणे ।)