| YouTube Channel

आक्रम् (Akram)

 
Apte
English
आक्रम् [ākram], 1.
U.
To go towards or near, approach
अन्तरिक्षम्, आश्रमम्
&c.
To step or tread upon
आ वो मूर्धानमक्रमीम्
Rv.*
 1.166.5
enter, fill, take possession of, cover, भुजगपतिरयं मे मार्गमाक्रम्यं मे मार्गमाक्रम्य सुप्तः
Mk.*
 9.12 covering
खं केशवो$पर इवाक्रमितुं प्रवृत्तः 5.2
छायामप्याक्रमितुम्
Ve.*
 3
Śi.*
 8.28 to enter or cross
Ms.*
 4.13
Y.*
 1.152
पदा मस्तकमाक्रम्य
Ms.*
 11.43
जम्बुद्वीपमाक्रम्य
H.*
 3
आक्रामति धूमो हर्म्यतलम् Mbh. and Kāśi. on
P.*
 1.3.4.
To occupy, extend over
योजनानां सहस्राणि बहूनाक्रम्य तिष्ठति
Ks.*
 1.15.
To attack, invade, seize, fall upon, conquer, overcome, vanquish
पक्षिशावकानाक्रम्य
H.*
 1
सर्वस्वं ग्रसते बन्धु- राक्रम्य ज्ञातिभावतः 2.97
पौरस्त्यानेवमाक्रामंस्तांस्ताञ्जनपदाञ्जयी
R.*
 4.34
H.*
 4
तं न ... शेकुराक्रमितुमन्यपार्थिवाः
R.*
 19.48
Śi.*
 1.7.
To surpass, excel, eclipse.
To undertake, begin, commence.
(Ā.) To rise, come up (as the sun)
यावत्प्रतापनिधिराक्रमते न भानुः
R.*
 5.71, आक्रमते सूर्यः Mbh. on
P.
 I.3.4.
To ascend, mount, occupy (as sky, throne
&c.
 )
अजो नाकमा क्रमतां तृतीयम्
Av.*
 9.5.1. दिवमाक्रममाणेव
Bk.*
 8.23
Śi.*
 18.14, 51
सिंहासनम्˚, स्वर्गलोकम्˚
ध्वजम्˚
&c.
to lie heavily upon, to press (as a load). (For further illustrations of the several senses see आक्रान्त below).
Caus.
 (क्र-क्रा-मयति) To cause to enter, introduce, show into
स तैराक्रमयामास शुद्धान्तम्
Ku.*
 6.52.
Apte 1890
English
आक्रम् {c1c} U. 1 To go towards or near, approach
अंतरिक्षं, आश्रमं &c.
2 To step or tread upon, enter, fill, take possession of, cover
भुजगपतिरयं मे मार्गमाक्रम्य सुप्तः Mk. 9. 12 covering
खं केशवोऽपर इवाक्रमितुं प्रवृत्तः 5. 2
छायामप्याक्रमितु Ve. 3
Śi. 8. 28 to enter or cross
Ms. 4. 130
Y. 1. 152
पदा मस्तकमाक्रम्य Ms. 11. 43
जंबुद्वीपमाक्रम्य H. 3
आक्रामति धूमो हर्म्यतलं Mbh.
3 To occupy, extend over
योजनानां सहस्राणि बहूनाक्रम्य तिष्ठति Ks. 1. 15.
4 To attack, invade, seize, fall upon, conquer, overcome, vanquish
पक्षिशावकानाक्रम्य H. 1
2. 97
पौरस्त्यानेवमाक्रामंस्तांस्ताञ्जनपदाञ्जयी R. 4. 34
H. 4
तं न… शेकुराक्रमितुमन्यपार्थिवाः R. 19. 48
Bh. 1. 70
Śi. 1. 70.
5 To surpass, excel, eclipse.
6 To undertake, begin, commence
7 (A.) To rise, come up (as the sun)
यावत्प्रतापनिधिराक्रमते न भानुः R. 5. 71, आक्रमते सूर्यः Mbh.
8 To ascend, mount, occupy (as sky, throne &c)
दिवमाक्रममाणेव Bk. 8. 23
Śi. 18. 14, 51
सिंहासनं, स्वर्गलोकं
ध्वजं &c.
9 To lie heavily upon, to press (as a load). (For further illustrations of the several senses see आक्रांत below).
Caus. (क्र-क्रा-मयति) To cause to enter, introduce, show into
स तैराक्रमयामास शुद्धांतं Ku. 6. 52.
Monier Williams Cologne
English
आ-√ क्रम्
P.
 Ā. (p.
P.
 -क्रामत्,
MBh.
 i, 5018
p.
 Ā. आ-क्र॑ममाण,
TS.
aor.
 आ-अक्रमीत्,
RV.
perf.
p.
 Ā. -चक्रमाण॑,
RV.
 vi, 62, 2
ind.
p.
 -क्र॑म्य,
AV.
&c.
 )
to step or go near to, come towards, approach, visit,
RV.
AV.
&c.
to step or tread upon (acc. [RV. x, 166, 5
ŚāṅkhŚr.
Mn.
&c.
 ] or
loc.
 [MBh.
BhP.
 ])
(ind.
p.
 -क्रम्य) to hold fast with the hands, seize,
MBh.
 i, 5936
R.
to attack, invade, Mṛcch. (Inf. -क्रमितुम्),
MārkP.
Hit.
(in
astron.
 ) to eclipse,
VarBṛS.
to undertake, begin (with
Inf.
 ),
R.
 iii, 4, 5 : Ā. -क्रमते (Pāṇ. i, 3, 40
fut.
p.
 -क्रंस्य॑मान)
to rise, mount, ascend,
AV.
 ix, 5, 1 and 8
ŚBr.
MBh.
&c.
 :
Caus.
 -क्रमयति, to cause to come or step near,
TS.
ŚBr.
KātyŚr.
Lāṭy.
to cause any one (instr.) to enter into (acc. ),
Kum.
 vi, 52 :
Desid.
 -चिक्रंसते, to wish to ascend,
Pāṇ.
 i, 3, 62, Sch.
Monier Williams 1872
English
आक्रम् आ-क्रम्, cl. 1. P. A., cl. 4. P. -क्रामति,
-क्रमते, -क्राम्यति, -क्रमितुम्, to step near
to
to come towards, approach
to enter
to
visit
arrive at
to step or tread upon, to lie heavily
on, to press
to hold fast with the hands, seize
to
attack, invade, take possession of, become master of,
conquer, overcome
to undertake, begin
to rise,
mount, ascend
to cover: Caus. P. -क्रमयति,
-यितुम्, to cause to come or step near: Desid.
-चिक्रंसते, to wish to ascend.
Hindi
Hindi
पर हमला करने
Apte Hindi
Hindi
आक्रम्
"भ्वा* उभ*, दिवा* पर*" आ-क्रम् -
"पहुँचना, की ओर जाना"
आक्रम्
"भ्वा* उभ*, दिवा* पर*" आ-क्रम् -
"आक्रमण करना, दमन करना, जीतना, परास्त करना"
आक्रम्
"भ्वा* उभ*, दिवा* पर*" आ-क्रम् -
"भरना, प्रविष्ट होना, अधिकार में करना"
आक्रम्
"भ्वा* उभ*, दिवा* पर*" आ-क्रम् -
"आरम्भ करना, शुरू करना"
आक्रम्
"भ्वा* उभ*, दिवा* पर*" आ-क्रम् -
"उन्नत होना, उदय होना"
आक्रम्
"भ्वा* उभ*, दिवा* पर*" आ-क्रम् -
"चढ़ना, सवारी करना, अधिकार में करना"
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 आक्रम्, अध्याक्रम्, प्रक्रम्, विक्रम्, व्यतिव्रज्
verb
बलात् परराज्यस्य सीमानम् उल्लङ्घ्य तत्र प्रवेशनानुकूलः व्यापारः।
"शत्रवः सोमनाथमन्दिरम् नैकवारम् आचक्रमुः।/परकीयैः भारतः नैकवारम् आक्रम्यत।"
Synonyms:
 ग्रह्, परिग्रह्, उपग्रह्, उपयम्, आसंग्रह्, आसङ्ग्रह्, आदा, उपाधा, उपादा, उपहन्, उपालभ्, निग्रह्, प्रतिग्रह्, अभ्यादा, उपलभ, अभिप्रयुज्, अपहन्, समालभ्, परिमृश्, अनुमृश्, अभिप्रमृश्, अभिसंस्पृश्, अभिसमृ, आयु, संरभ्, अभ्यारभ्, अभिसंरभ्, आक्रम्, आबध्
verb
बलात् स्वाधिकारस्थापनानुकूलः व्यापारः।
"सैन्यं दुर्गं अगृह्णात्।"
Synonyms:
 आक्रम्, अध्याक्रम्, प्रक्रम्, विक्रम्, व्यतिव्रज्, आरुह्, अध्यारुह्
verb
दीर्घपादन्यासयुक्तः एकस्मात् स्थानात् अन्यस्थानसंयोगानुकूलः व्यापारः।
"बन्दिः कारागृहस्य भित्तिम् आक्रामत्।"
Synonyms:
 लङ्घ्, उत्क्रम्, प्रक्रम्, अति-इ, अतिक्रम्, आक्रम्, तॄ, अतितॄ, अभ्युत्तॄ, निस्तॄ, प्रतॄ, प्रोत्तॄ, वितॄ
verb
उत्प्लवनपूर्वकः एकस्मात् स्थानात् अन्यस्थानसंयोगानुकूलः व्यापारः।
"वयं पाठशलां गन्तुम् एकं सरः लङ्घामः।"
Synonyms:
 ग्रस्, आक्रम्
verb
आक्रान्तविशिष्टानुकूलः व्यापारः।
"मां गम्भीरः सङ्क्रामकः व्याधिः अग्रसत्।"
Synonyms:
 आक्रम्
verb
अन्यराज्यस्य प्रदेशे बलात् प्रवेशानुकूलः व्यापारः।
"यवनसैनिकाः भारतम् आक्रामन्।"
Synonyms:
 तॄ, उत्तॄ, अतितॄ, लङ्घ्, विलङ्घ्, अत्ये, अतिक्रम्, आक्रम्, क्रम्, विया, अतिवृत्, अतिपृ
verb
जलाशयादीनां एकस्य तीरस्य त्यजनानुकूलः अन्यतीरसंयोगानुकूलः व्यापारः।
"सः गङ्गां तरति।"
Stchoupak
French
आ-क्रम्-
aller vers, rendre visite
fouler aux pieds
s'agripper, saisir,
attaquer
entreprendre
moy. escalader
caus. faire entrer
°क्रान्त-
visité
pressé par
vaincu
en proie à
semé ou chargé de.