| YouTube Channel

आकूति (AkUti)

 
Apte
English
आकूतिः [ākūtiḥ],
f.
[आ-कू-भावे-क्तिन्]
Intention
wish, desire
आकूतिः सत्या मनसो मे अस्तु
Rv.*
1.128.4
आकूतीनां चित्तीनां प्रवर्तकः
Mb.
˚पर
a.
accomplishing one's own intentions.
An organ of action (कर्मेन्द्रिय)
चेतोभिराकूति- भिरातनोति निरङ्कुशं कुशलं चेतरं वा
Bhāg.*
5.11.4.
An action
चेत आकूतिरूपाय नमो वाचो विभूतये
Bhāg.*
4.24.44.
N.
of a Kalpa
Vāyu
P.
Apte 1890
English
आकूतिः f. [आ-कू-भावे-क्तिन्] Intention, wish, desire
Rv. 10. 128. 4
आकूतीनां चित्तीनां प्रवर्तकः Mb. °पर a. accomplishing one's own intentions.
Monier Williams Cologne
English
आ॑-कूति
f.
intention, wish,
RV.
AV.
&c.
(personified),
AV.
vi, 131, 2
N.
of a daughter of Manu Svāyambhuva and of Śatarūpā,
VS.
N.
of the wife of Pṛthuṣeṇa,
BhP.
N.
of a Kalpa,
VāyuP.
ii.
आ॑-कूत and आ॑-कूति See आ-√ कू.
Monier Williams 1872
English
आ-कूति, इस्, f. intention, wish, desire
N. of a
daughter of Manu Svāyambhuva and of Śatarūpā.
—आकूति-प्र, अस्, आ, अम्, Ved. accomplishing one's
intentions.
Benfey
English
आकूति आ-कू + ति (see the last),
f.
Intention, MBh. 3, 15539.
Apte Hindi
Hindi
आकूतिः
स्त्री*
- आ+ कृ+ क्तिन्
शतरूपा और मनु की एक कन्या का नाम
Shabdartha Kaustubha
Kannada
आकूति
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅಭಿಪ್ರಾಯ /ಆಶಯ
निष्पत्तिः - > + कू (शब्दे) - "क्तिन्" (३-३-९४)
पुराणम्
English
आकूति / ĀKŪTI. Wife of Ruciprajāpati. Brahmā's son svāyambhuva manu got of his wife śatarūpā two sons priyavrata and uttānapāda and two daughters prasūti and ākūti. prasūti was married to Dakṣaprajāpati and ākūti to Ruciprajāpati. ākūti delivered twins named yajña, a son, and dakṣiṇā, a daughter. (Chapter 7, Vaṁśam 1, viṣṇu purāṇa).
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
आकूति स्त्री + कू--भावे क्तिन् अभिप्राये “आकूती-नाञ्च चित्तीनां प्रवर्त्तक! नमामि ते” भा० व० २६२अ० द्रोपदीकृतकृष्णस्तवः “आकूतिः सत्या मनसोमे अस्तु” ऋ० १०, १२४, “सं आकूतिरृध्यात्”ऋ० ४, ३६, संज्ञायां क्तिच् स्वायम्भुवमनोः शत-रूपायां पत्न्यामुत्पादिते कन्याभेदे तत्कथा यथा ।“कस्य रूपमभूद्द्वेधा यत् कायमभिचक्षते ताभ्यां रूपविभा-गाभ्यां मिथुनं समपद्यत यस्तु तत्र पुमान् सोऽभू-न्मनुः स्वायम्भुवः स्वराट् स्त्रो यासीत् शतरूपाख्या महि-ष्यस्य महात्मनः तदा मिथुनधर्म्मेण प्रजा ह्येधाम्बभू-विरे चापि शतरूपायां पञ्चापत्यान्यजीजनत् ।प्रियव्रतोत्तानपादौ तिस्रः कन्याश्च भारत! आकूति-र्देवहूतिश्च प्रसूतिरिति सत्तम! आकूतिं रुचये प्रादात्कर्द्दमाय तु मध्यमाम् दक्षायादात् प्रसूतिञ्च यतआपू-रितं जगत्” भा० स्क०
Grassman
German
ā́kūti, f., Absicht [von mit ā́], neben mánas und hṛ́daya.
-is mánasas {954, 4}
par. hṛ́dayāni {1017, 4} (wo es viersilbig erscheint).
-yā hṛdayyàyā {977, 4}.