| YouTube Channel

अवशेषः (avazeSaH)

 
Apte
English
अवशेषः [avaśēṣḥ], 1 Remnant, rest, leavings, remainder
रक्षसामवशेषेण, अह्नः, पुण्यानाम्, बलं तदवशेषं तु नाशयामास वानरः
Rām.*
5.46.38
वृत्तान्त˚
M.*
5 the rest of the story
in this sense usually in
comp.
अर्धम् having only one half left
कथा˚ or नाम˚ one who survives only in narration or name, having only the tale or name left behind
used figuratively for dead
see the words s. v. , भस्म˚ remaining only in ashes, reduced to ashes
भस्मावशेषः कथमेवमुष्णः
Ś.*
3.3
भस्मावशेषं मदनं चकार reduced to ashes
Ku.*
3.72,
Śi.*
1.16
सावशेषमिव भट्टिन्या वचनम्
M.*
4 unfinished
सावशेषो विषवेगः
ibid.
still remaining
शीर्षावशेषीकृतः
Bh.*
2.34
Ratn.*
2.2
R.*
2.69
शृणु मे सावशेषं वचः
Ś.*
2 hear me out, let me finish my speech
अल्पावशेषायुः
K.*
46 having a short span of life
see निरवशेष also.
Apte 1890
English
अवशेषः Remnant, rest, leavings, remainder
रक्षसामवशेषेण, अह्नः, पुण्यानां Rām.
वृत्तांत° M. 5 the rest of the story
in this sense usually in comp.
अर्ध° having only one half left
कथा° or नाम° one who survives only in narration or name, having only the tale or name left behind
used figuratively for dead
see the words s. v.
भस्म° remaining only in ashes, reduced to ashes
Ś. 3. 3
भस्मावशेषं मदनं चकार reduced to ashes Ku. 3. 72, Śi. 10. 16
सावशेषमिव भट्टिन्या वचनं M. 4 unfinished
सावशेषो विषवेगः ibid. still remaining
शीर्षावशेषीकृतः Bh. 2. 34
Ratn. 2. 2
R. 2. 69
शृणु मे सावशेषं वचः Ś. 2 hear me out, let me finish my speech
अल्पावशेषायुः K. 46 having a short span of life
see निरवशेष also.
Apte Hindi
Hindi
अवशेषः
पुं*
- अव+शिष्+घञ्
"बचा हुआ, शेष , बाकी, असमाप्त, मेरी बात सुनो, मुझे अपनी बात पूरी करने दो"
E Bharati Sampat
Sanskrit
(वि) अव + शिष् (असर्वोपयोगे) + घञ् ‘अकर्तरि कारके संज्ञायाम्’ (३.३.१९) १.अवशिष्टः (पुं) "स नन्दिनीस्तन्यमनिन्दितात्मा सद्वत्सलो वत्सहुतावशेषम्" रघु. २.६९ (पुं) घञ् "भावे" (३.३.१८) २. कृतपदार्थशेषः ३. समाप्तिः
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
अवशेषः
noun
व्ययनाशोपभोगविश्लेषणादिभ्यः अवशिष्टम्।
"अस्मिन् सङ्ग्रहालये हडप्पानगरस्य अवशेषाः अपि सन्ति।"
Synonyms:
अवशेषः, अतिशेषः, परिशेषः, परिशेषम्, शिष्टम्
noun
अवशिष्टं वस्तु।
"मम अवशेषः नावश्यकः।"
Synonyms:
अवशिष्टम्, शेषः, अवशेषः, शिष्टम्, उच्छिष्टम्, परिशिष्टम्
noun
तद् यद् (अन्यं सर्वं विनष्टे सति अपि) शिष्यते।
"अग्निना भस्मीकृतं गृहम् अतः किम् अपि अवशिष्टम्।"