अलक (alaka)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 अलक mn.  (-कः-कं) A curl.
	 m.
  (-कः) A mad dog. See अलर्क f.
  (-का)
	 1.
Alaka,  the capital of KUVERA.
	 2. A young girl from eight to ten
years of age.
 E.
  अल to adorn,  &c. वुन् affix,  and fem.  टाप्.

Capeller Eng

English

 अलक m.
  n.
  curl. f.
  आ Kubera's residence.

Yates

English

 अलक (कः-कं) 1.
m.
  A curl
 a mad
dog. का
f.
  Kuvera's capital.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

 
   अलक  alaka adj.
   curl   
   झल्लरी  jhallarI f.
   curl    
   उत्पीड  utpIDa m.
   curl   
   आवर्त  Avarta m.
   curl    
   अञ्चति  { अञ्च् }  aJcati  { aJc } verb  curl   
   कुटति  { कुट् }  kuTati  { kuT } verb  curl    
   भङ्गुरयति  { भङ्गुरय }  bhaGgurayati  { bhaGguraya } verb  curl   
   कुञ्चयति  { कुञ्च् }  kuJcayati  { kuJc } verb caus.  curl    
   वक्र  vakra adj.
   curly  [ as hair ]  
   बर्बर  barbara adj.
   curly   
   कुण्डलीकृत  kuNDalIkRta adj.
   curled  
   वक्र  vakra adj.
   curled   
   कुटिल  kuTila adj.
   curled  
   अञ्चित  aJcita adj.
   curled   
   आकुञ्चित  AkuJcita adj.
   curled  
   ऊर्मिमत्  Urmimat adj.
   curled   
   कुञ्चित  kuJcita adj.
   curled  
   चक्रल  cakrala adj.
   curled   
   भङ्गिमत्  bhaGgimat adj.
   curled  
   भङ्गुर  bhaGgura adj.
   curled       

 
   अलक  alaka  adj.
   curl  
   अलक  alaka  adj.
   lock   
   अलक  alaka  f.
   girl from eight to ten years of age  
   अलक  alaka  m.
   mad dog   
   अलक  alaka  n.
   in vain     
            

Wilson

English

 अलक
mn.  (-कः-कं) A curl.
m.
  (-कः) A mad dog. See अलर्क.
f.
  (-का)
1 Alakā,  the capital of KUVERA.
2 A young girl from eight to ten years of age.
E.
  अल to adorn,  &c. वुन् affix,  and fem.  टाप्.

Apte

English

अलकः [alakḥ],  [अल-क्वुन्,  अलति भूषयति मुखम्]

A curl lock of hair,  hair in general
 ललाटिकाचन्दनधूसरालका Ku.*
  5. 55
 अस्पृष्टालकवेष्टनौ R.*
  1, 42
4.54
 अलकभङ्गतां गतः K.*
  4
 अलके बालकुन्दानुविद्धम् Me.*
  67 (the word is n.
  also,  as appears from a quotation of Malli.: स्वभाववक्राण्यलकानि तासाम्).

Curls on the fore-head
 ...अलकः पुरोलम्बनकुन्तले Nm. 

Saffron besmeared on the body.

mad dog (for अलर्क). -का A girl from eight to ten years of age.

N.
  of the capital of Kubera (situated on a peak of the Himālaya above the peak of Meru,  inhabited also by Śiva),  and of the lord of the Yakśas
 अलकामतिवाह्यैव Ku.*
  6.37
 विभाति यस्यां ललितालकायां मनोहरा वैश्रवणस्य लक्ष्मीः Bv.*
  2.1
 गन्तव्या ते वसतिरलका नाम यक्षेश्वराणाम् Me.*
  7. Comp.
   -अधिपः,  -पतिः,  -ईश्वरः 'lord of Alakā',  N.
  of Kubera
 अत्यजीवदमरालके- श्वरौ R.*
  19.15. -अन्तः the end of a curl or ringlet
 Śi.*
  4.9
 उद्गृहीतालकान्ताः प्रेक्षिष्यन्ते पथिकवनिताः Me.*
  8. -आह्वयः Bergera Kaenigii (Mar.  कढीनिंब).

नन्दा N.
  of the Gaṅgā,  or a river falling into it. ईक्षयालकनन्दाया विधूताशेष- कल्मषः Bhāg.*
  11.29.42.

a girl from eight to ten years of age. -प्रभा N.
  of the capital of Kubera.  -प्रियः N.
  of a tree (पीतसाल
 Mar.
  आसणा). -संहतिः f.
  rows of curls
 विलुलितालकसंहतिरामृशन्मृगदृशां श्रमवारि ललाटजम् Śi.*
  6.3.

अलकम् [alakam],  ind.
  In vain,  for nothing
 Rv.*
  1.71.6.

Apte 1890

English

 अलकः [अल्-क्वुन्,  अलति भूषयति मुखं] 1 A curl,  lock of hair,  hair in general
 ललाटिकाचंदनधूसरालका Ku. 5. 55
 अस्पृष्टालकवेष्टनौ R. 1. 42
 4. 54
 अलकभंगतां गतः K. 4
 अलके बालकुंदानुविद्धं Me. 65 (the word is n. also,  as appears from a quotation of Malli.: स्वभाववक्राण्यलकानि तासां). 
2 Curls on the fore-head. 
3 Saffron besmeared on the body. 
4 A mad dog (for अलर्क). 
का 1 A girl from eight to ten years of age. 
2 N. of the capital of Kubera (situated on a peak of the Himālaya above the peak of Meru,  inhabited also by Śiva),  and of the lord of the Yakṣas
 अलकामतिवाह्यैव Ku. 6. 37
 विभाति यस्यां ललितालकायां मनोहरा वैश्रवणस्य लक्ष्मीः Bv. 2. 10
 गंतव्या ते वसतिरलका नाम यक्षेश्वराणां Me. 7. 
Comp. 
अधिपः,  
पतिः,  
ईश्वरः ‘lord of Alakā’,  N. of Kubera
 अत्यजीवदमरालकेश्वरौ R. 19. 15. 
अंतः the end of a curl or ringlet
 Śi. 4. 9
 Me. 8. 
नंदा {1} N. of the Ganges,  or a river falling into it. {2} a girl from eight to ten years of age. 
प्रभा N. of the capital of Kubera. 
प्रियः N. of a tree ( पीतसाल). 
संहतिः f. rows of curls
 Śi. 6. 3. 

 अलकं ind. In vain,  for nothing. 

Monier Williams Cologne

English

 अलक mn.  (ifc.  f(आ). ) a curl,  lock,  Ragh.
  &c.
  

 अलक m.
  (=  अलर्क,  q.v.) a mad dog,  L.
 

 अलक m.
  pl.
  N.
  of a people,  VarBṛS.
 

 अलक m.
  of the Inhabitants of Kubera's residence Alakā,  MBh.
   iii,  11813

Monier Williams 1872

English

 अलक अलक,  अस्,  अम्,  m. n. (said to be fr.
rt. अल्),  a curl,  lock
 (अस्),  m. a mad dog [cf. अलर्क]
(आ),  f. a girl from eight to ten years of age
 N. of the
capital of Kuvera,  situated on a peak of the Himālaya
inhabited also by Śiva.
—अलक-त्व,  अम्,  n. the state
of a curl or tress.
—अलक-नन्दा,  f. a young girl
from eight to ten years old
 N. of the Gaṅgā river
N. of a river that runs from the Himālaya moun-
tains and falls into the Gaṅgā.
—अलक-प्रभा, 
f. the capital of Kuvera.
—अलक-प्रिय,  अस्,  m.,  N.
of the plant Terminalia Tomentosa W. and A.
—अलक-संहति,  इस्,  f. rows of curls.
—अलका-
धिप (°का-अध्°),  अस्,  m. or अलकाधिपति (°का-
अध्°),  इस्,  m. a N. of Kuvera.
—अलकान्त (°क-अन्°), 
अस्,  m. the end of a curl,  a ringlet.
—अलकेश्वर
(°का-ईश्°),  अस्,  m. a N. of Kuvera.

Macdonell

English

 अलक alaka,  m.
  n.
  lock,  curly hair
 ā,  f.
  🞄N. of Kuberaʼs city
 N. of a city in Niṣadha. 

Benfey

English

 अलक अलक।
 I. m.
  and n.
  A curl, 
Ṛt. 6,  6.
 II. f.
  का,  The capital of
Kuvera,  Megh. 7.
 -- Comp.
 
लता-,  m.
  an
elephant.

Apte Hindi

Hindi

अलकः
पुं*
  - अल् + क्वुन्
"घुंघराले बाल,  जुल्फें बाल"

अलकः
पुं*
  - अल् + क्वुन्
मस्तक के घूंघर

अलकः
पुं*
  - अल् + क्वुन्
शरीर पर मला हुआ केसर

Shabdartha Kaustubha

Kannada

अलक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಉಂಗುರಗೂದಲು /ಗುಂಗುರು ಗೂದಲು
निष्पत्तिः - > अल (भूषणादौ) - "वुन्" (उ० ५-३५)
व्युत्पत्तिः - > अलति
अलक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮುಂಗುರುಳು
प्रयोगाः - > "तदाप्रभृत्युन्मदना पितुर्गृहे ललाटिकाचन्दनधूसरालका"
उल्लेखाः - > कुमा० ५-५५
अलक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವಾಸನೆಯ ಪುಡಿ /ಮೈಗೆ ಪೂಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸುಗಂಧ ಚೂರ್ಣ
अलक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹುಚ್ಚು ನಾಯಿ

L R Vaidya

English

 alaka {% m.n. %} 1. Hair,  a curl,  हस्ते लीलाकमलमलके बालकुन्दानुविद्धम् Megh.ii.2,  (Mall. quotes in his comment on this Śloka. ‘स्वभाववक्राण्यलकानि तासाम्’ to show that अलक is used in the neuter also),  R.i.42,  iv.54
 2. curls on the forehead
 3. saffron applied to the body.

Bopp

Latin

 अलक m. (r. अल् s. अक) cincinnus. UR. 38. 15.

Aufrecht Catalogus Catalogorum

English

 अलक son of Jayānaka:
		C. on Alaṃkārasarvasva. Quoted by Ratnakaṇṭha.
Peters. 2,  17.
		He finished the Kāvyaprakāśa from the Parikara
chapter. Peters. 2,  15.
		Viṣamapadoddyota Haravijayaṭīkā. Report XIV.
Peters. 1,  13.

 अलक as the continuator of the Kāvyaprakāśa is,  ac-
cording to Stein (Introduction to his Catalogue p. 24)
to be spelled Allaṭa.

Edgerton Buddhist Hybrid

English

 Alaka,  n. of a yakṣa (prob. really a generic name,  an inhabitant of Alakā or °kā-pura,  q.v.
 pl. so used in Skt.): Māy 〔103〕.

Sanskrit Tibetan

Tibetan

lcang mo
अलक / जटा / वेणी

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
अलकस्तु कर्करालः खंखरश्चूर्णकुन्तलः ।
-wordlist-
 
अलक (पुं),  कर्कराल (पुं),  खङ्खर (पुं),  चूर्णकुन्तल (पुं)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

अलक
अलक
अलकं कुटिलाः केशा भ्रमरकमुक्तं ललाटस्थम् ॥ ५३१ ॥
verse 2.1.1.531
page 0061

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 अलकः,  पुं,
   क्ली,
   (अलति भूषयति मुखं,  अल +क्वुन् ।) भङ्गियुतः केशः । कर्पूरादेः क्षोदश्चूर्णंतस्य कुन्तलाश्चूर्णकुन्तलाः तद्धि तत्र न्यस्यतेइत्यन्ये । अलति भूषयति मुखं इत्यलकं । इतिभरतः ॥
 कुटिलकुन्तलः । इति सुभूतिः । इतिसारसुन्दरी ॥
 तत्पर्य्यायः । चूर्णकुन्तलः २ ।इत्यमरः ।(“कर्णेषु योग्यं नवकर्णिकारंस्तनेषु हारा अलकेष्वशोकः” ।इति ऋतुसंहारे ।“हस्ते लीलाकमलमलके बालकुन्दानुविद्धं” ।इति मेघदूते ।)

 अलकः,  पुं,
   (अल + क्वुन् ।) अलर्कः । क्षिप्तकुक्कुरः ।इत्थमरटीकायां रायमुकुटः ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 अलक पु०
  अलति भूषयति मुखम् अल--क्कुन् । १ ललाटस्थेछिन्नाग्रे कुटिलकेशे,  “कलकलोऽलकलोलदृशाऽन्यया” माघः“ललाटिकाचन्दनधूसरालका” कुमा० “अस्पृष्टालकबे-ष्टनौ” “अलकेषुचमृरेणुश्चूर्ण्णप्रतिनिधीकृतः” इति च रघः ।“अङ्गलिप्तकुङ्कमे२” च । क्षिपकादित्वात् कापि नेत्त्वम् । अ-लका । अष्टवर्षावघिदशवर्षपर्य्यन्तवयस्कायां ३ कन्यायां ४ कुवेरपूर्य्याञ्च स्त्री । साच पुरी मेरुशिखरोपरिस्थेति अग्नि-लोकशब्दे दर्शितम् । तस्याः स्वरूपमुम् “सभा वैश्रवणीराजन्! शतयोजनमायता । विस्तीर्णसप्ततिश्चैव योज-नानि सितप्रभा । तपसा निर्ज्जिता राजन्! स्वयं वैश्रवणेनसा । शशिप्रभा प्रावरणा कैलासशिखरोपमा । गुह्यकैरुह्यमाना सा खे विषक्तेव शोभते । दिव्या हेममयै-रुच्चैः प्रासादैरुपशोभिता । महारत्नवती चित्रा दिव्यगन्धामनोरमा । सिताभ्रशिखराकारा प्लवमानेव दृश्यते ।दिव्या हेममयैरङ्गैर्विद्युद्भिरिव चित्रिता । तस्यां वैश्रवणोराजा विचित्राभरणाम्बरः । स्त्रीसहस्रैर्वृतः श्रीमनास्तेज्वलितकुण्डलः । दिवाकरनिभे पुण्ये दिव्यास्तरणसं-वृते । दिव्यपादोपधाने च निषण्णः परमासने । मन्दाराणामुदाराणां वनानि परिलोडयन् । सौगन्धिकवनानाञ्चगन्धं गन्धवहो वहन् । नलिन्या श्चालकाख्यायानन्दनस्य वनस्य च । शीतोहृदयसंह्लादी वायुस्तमुप-सेवते” भा० स० प० । गन्धवतीं नाम वायुपुरीं वर्ण्ण-यित्वा काशी० ख० “ततःपरं कुवेरस्य श्रीमत्येषालकापुरीत्युक्तम् । “अलफामतिवाह्यैव” कुमा० ।

Capeller

German

 अलक m.
  n.
  Locke
 f.
  आ N. der Stadt
Kubera's.

Burnouf

French

 अलक अलक m.
  (अल्) ornement,  surtout parure de tête
frisure.
		 Chien enragé,  comme अलर्क। -- F. अलका cité de
Kuvera.
		 Jeune fille de 8 à 10 ans.
अलकनन्दा f.
  jeune fille de 8 à 10 ans.
		 Np. d'un affluent
du Gange,  à Śrînagar.
अलकप्रभा f.
  cité de Kuvera.
अलकप्रिय m.
  terminalia alata tomentosa,  bot.
अलकाधिप et अलकाधिपति m.
  Kuvera.

Stchoupak

French

 अलक-
 m.
  nt. boucle,  cheveux bouclés,  mèche 
 -आ- f.
  n.
  de la
ville mythique de Kubera (dans l'Himâlaya) 
 m.
  pl.
  habitants d'Alakā.
°नन्दा- f.
  n.
  d'un fleuve.
अलकाधिप- m.
  Kubera 
 अलकेश्वर- id.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.