| YouTube Channel

अम्बुज (ambuja)

 
शब्दसागरः
English
अम्बुज
m.
(-जः) A plant, (Eugenia acutangula.) See हिज्जल.
n.
(-जं)
1. A
lotus, (Nymphæa nelumbo.)
2. The thunderbolt of INDRA.
mfn.
(-जः-जा-जं) Aquatic, water-born.
E.
अम्बु, and what is produced
water-born.
Capeller Eng
English
अम्बुज
a.
water-born
n.
lotus.
Yates
English
अम्बु-ज (जः) 1.
m.
Aquatic plant.
n.
Alotus, (Nymphoea nelumbo.)
Spoken Sanskrit
English
अम्बुज - ambuja -
adj.
- produced in water
अम्बुज - ambuja -
adj.
- water born
अम्बुज - ambuja -
adj.
- aquatic
अम्बुज - ambuja -
m.
- thunderbolt of indra
अम्बुज - ambuja -
m.
- Indian oak tree [ Barringtonia acutangula - Bot. ]
अम्बुज - ambuja -
m.
- muscle-shell
अम्बुज - ambuja -
n.
- lotus
अम्बुज ambuja
m.
muscle-shell
दीर्घकोशा dIrghakozA
f.
kind of muscle shell
दीर्घकोशिका dIrghakozikA
f.
kind of muscle shell
दीर्घकोशी dIrghakozI
f.
kind of muscle shell
रेवट revaTa
n.
muscle or a conch-shell which coils from right to left
Wilson
English
अम्बुज
m.
(-जः) A plant, (Eugenia acutangula.) See हिज्जल.
n.
(-जं)
1 A lotus, (Nymphaea nelumbo.)
2 The thunderbolt of INDRA.
mfn.
(-जः-जा-जं) Aquatic, water-born.
E.
अम्बु, and what is produced
water-born.
Monier Williams Cologne
English
अम्बु—ज
mfn.
produced in water, water born, aquatic,
अम्बु—ज
m.
the plant Barringtonia Acutangula Gaertn.
a lotus (Nymphaea Nelumbo)
a muscle-shell,
R.
vii, 7, 10, the thunderbolt of Indra (‘cloud-born’),
L.
Monier Williams 1872
English
अम्बु-ज
insert (अम्), n. before ‘a lotus, &c.
Macdonell
English
अम्बुज ambu-ja,
a.
aquatic
m.
n.
(day) lotus
🞄-bāndhava,
m.
sun
-akṣa,
a.
(ī) lotus-eyed
🞄-āsanā,
f.
Lakṣmī (lotus-seated).
Benfey
English
अम्बुज अम्बु-ज (vb. जन्).
I.
adj.
,
f.
जा, Born in water, Rām. 4, 25, 24.
II.
n.
A lotus, Rām. 5, 13, 24.
Apte Hindi
Hindi
अम्बुज
वि* अम्बु-ज -
"जल में उत्पन्न, जलज"
अम्बुजः
पुं*
अम्बु-जः -
चन्द्रमा
अम्बुजः
पुं*
अम्बु-जः -
कपूर
अम्बुजः
पुं*
अम्बु-जः -
सारस पक्षी
अम्बुजः
पुं*
अम्बु-जः -
शंख
अम्बुजम्
नपुं*
अम्बु-जम् -
कमल
अम्बुजम्
नपुं*
अम्बु-जम् -
इन्द्र का वज्र
Shabdartha Kaustubha
Kannada
अम्बुज
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಶಂಖ
अम्बुज
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಚಂದ್ರ
अम्बुज
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕೊಕ್ಕರೆ
अम्बुज
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕರ್ಪೂರ
अम्बुज
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ನೀರು ಹಲಸಿನ ಗಿಡ
अम्बुज
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕಮಲ
निष्पत्तिः - > जनी (प्रादुर्भावे) - "डः" (३-२-९७)
व्युत्पत्तिः - > अम्बुनि जायते अम्बुनो जन्म यस्य वा
अम्बुज
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಇಂದ್ರನ ವಜ್ರಾಯುಧ
विस्तारः - > "शतधारं शतारं चाभ्रोत्थं भिदिरम्बुजम्" - त्रिकाण्ड०
अम्बुज
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ
L R Vaidya
English
ambu-ja {% (I) a. %} grown in water, सुगन्धीनि माल्यानि स्थलजान्यम्बुजानि Ram.
ambu-ja {% (II) n. %} 1. a lotus, इंदीवरेण नयनं मुखमम्बुजेन (विधाय) Sr.T.3
2. the thunderbolt of Indra.
ambu-ja {% (III) m. %} 1. the moon
2. the sārasa bird
3. the conch
4. camphire.
Lanman
English
ambu-ja, a. water-born
as n. lotus.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
अब्ज, जलज, अम्बुज
noun
यत् जलात् उत्पद्यते।
"शङ्खः कमलम् इत्येते अब्जौ स्तः।"
Sanskrit Tibetan
Tibetan
chu skyes
अब्ज / अम्बुज / जलज
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
सहस्रपत्त्र
सहस्रपत्त्र, शतपत्त्र, अम्बुज, कुशेशय, तामरस, सरोरुह, विप्रसून, कमल, महोत्पल, सरोज, अब्ज, नलिन, पुष्कर, राजीव, अरविन्द, पद्म, पङ्कज
सहस्रपत्त्रं शत्रपत्त्रमम्बुजं
कुशेशयं तामरसं सरोरुहम्
विसप्रसूनं कमलं महोत्पलं,
सरोजमब्जं नलिनं पुष्करम् ६७९
राजीवमरविन्दं पद्मं पङ्कजमिष्यते
verse 3.1.1.679
page 0077
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
अम्बुजं,
क्ली,
(अम्बुनि जायते, अम्बु + जन् + डः ।)पद्मं इति मेदिनी
“इन्दीवरेण नयनं मुख-मम्बुजेन” इति शृङ्गारतिलके “अम्बुजमम्बुनिजातं क्वचिदपि जायतेऽम्बुजादम्बु” इत्यद्भटः ।)वज्रं इति त्रिकाण्डशेषः
अम्बुजः,
पुं,
(अम्बुसमीपे जातः ।) हिज्जलवृक्षः ।इत्यमरः
(निचुलवृक्षः
“अम्बुजं कमले क्लीवं हिज्जले तु पुभानयं” ।इति शब्दरत्नावली“अम्बुजो निचुले पुंसि कमले तु नपुंसकं” ।इति मेदिनी ।)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
अम्बुज
न०
अम्बुनि जायते जन + पद्मे सारसपक्षिणि ।३ चन्द्रे कर्पूरे हिजल् इति ख्याते वृक्षे
पु०
।६ शङ्खे
पु०
न०
वज्रे वज्रस्य जलदप्रभवत्वात्तथा-त्वम् “चापं पाशाम्बुज सरसिजान्यङ्कुशं पुष्पवाणमिति”-ऽभुवनेश्वरीध्याने अम्बुजं पद्मं नतु शङ्खमिति तन्त्र-सारोक्तेः अस्य शङ्खवाचकतापीति ज्ञायते
Capeller
German
अम्बुज im Wasser lebend
n.
Teglotusblüte.