| YouTube Channel

अपेत (apeta)

 
शब्दसागरः
English
अपेत
mfn.
 (-तः-ता-तं)
1. Gone, departed.
2. Lost.
3. Open, apart.
E.
 अप,
and इत gone.
Capeller Eng
English
अपेत
a.
 gone away, fled, departed, ceased
rid of, free
from (abl. , °—, or —°).
Yates
English
अपे_त (तः-ता-तं)
a. Gone.
Spoken Sanskrit
English
अपेत - apeta -
adj.
 - gone
अपेत - apeta -
adj.
 - having retired from
अपेत - apeta -
adj.
 - free from
अपेत - apeta -
adj.
 - escaped
अपेत - apeta -
adj.
 - departed
Wilson
English
अपेत
mfn.
 (-तः-ता-तं)
1 Gone, departed.
2 Lost.
3 Open, apart.
E.
 अप, and इत gone.
Apte
English
अपेत [apēta], p. p. Gone away, disappeared
अपेतयुद्धाभिनिवेश- सौम्यः
Śi.*
 3.1.
Departing or deviating from, swerving from, contrary (with
abl.
 )
अर्थादनपेतं अर्थ्यम्
P.
 IV.* 4.92 Sk. (धर्मपथ्यर्थन्यायादनपेते)
स़्मृत्यपेतादिकारिणः
Y.*
 2.4.
Free from, devoid of, deprived of (with
abl.
 or in
comp.
 )
सुखादपेतः Sk.
उदवहदनवद्यां तामवद्यादपेतः
R.*
 7.7 faultless
˚ भीः
Ms.*
 7.197
भर्तर्यपेततमसि प्रभुता तवैव
Ś.*
 7.32 free from (mental) darkness.
Comp.
 -राक्षसी
N.
 of a plant, Ocimum Sanctum (तुलसी) (अस्याः राक्षसतुल्यपापा- दिहरणात्तन्नामत्वम्).
Apte 1890
English
अपेत p. p. 1 Gone away, disappeared
अपेतयुद्धभिनिवेशसौम्यः Śi. 3. 1.
2 Departing or deviating from, swerving from, contrary (with abl.)
अर्थादनपेतं अर्थ्यं P. IV. 4. 92 Sk. (धर्मपथ्यर्थन्यायादनपेते)
स्मृत्यपेतादिकारिणः Y. 2. 4.
3 Free from, devoid of, deprived of (with abl. or in comp.)
सुखादपेतः Sk.
उदवहदनवद्यां तामवद्यादपेतः R. 7. 70 faultless
°भीः Ms. 7. 197
भर्तर्यपेततमसि प्रभुता तवैव Ś. 7. 32 freed from (mental) darkness.
Comp.
राक्षसी N. of a plant, Ocimum Sanctum (तुलसी) (अस्याः राक्षसतुल्यपापादिहरणात्तन्नामत्वं).
Monier Williams Cologne
English
अपेत
mfn.
 escaped, departed, gone, having retired from, free from (abl. or in comp. )
Monier Williams 1872
English
अपेत, अस्, आ, अम्, escaped, departed, gone
having
retired from, free from (with abl. or as last mamber
of a comp.).
—अपेत-भी, ईस्, ईस्, इ, one whose fear
is gone.
—अपेत-राक्षसी, f., N. of a plant, Ocimum
Sanctum.
Macdonell
English
अपेत apa‿ita, pp. √ i
prāṇa,
a.
 deceased
🞄-bhī,
a.
 fearless.
Goldstucker
English
अपेत Tatpur. m. f. n. (-तः-ता-तम्)
^1 Gone away, departed,
lost
lit. or metaphorically
e. g. in the Māghak. अपेतयु-
द्धाभिनिवेशसौम्यो हरिर्हरिप्रस्थमथ प्रतस्थे
or in Suśruta:
अपेतसर्वदोषासु नाडीष्विव वहज्जलम् । सर्वदोषहरश्चासौ श-
रीरस्य च जीवनः.
^2 Separated from, deprived of, with a
noun in the ablat.
e. g. सुखादपेतः.
^3 In contradiction,
contrary to, with a noun in the abl.
e. g. आचारादपेतं
कुर्वन्तः
or धर्मादनपेतम्.--In either of the last two mean-
ings अपेत may form with the noun depending on it in the
ablative, a Tatpur. compound
but the instances of such
compounds are few, according to Pāṇini
e. g. (deprived of)
सुखापेतः
or in the Nalod. वसापेतेन (comm. वसा मेदस्त-
यापेतेन हीनेन)
or in the Yoga S. तदा सर्वावरणापेतस्य
(v. 1. सर्वावरणमलापेतस्य) ज्ञानस्यानन्त्याज्ज्ञेयमल्पम् (comm.
सर्वैः क्लेशकर्मावरणैर्वियुक्तस्य)
or (contrary to) in Yājnav.
रागाल्लोभाद्भयाद्वापि स्मृत्यपेतादिकारिणः (Vijnāneśv. स्मृत्यपेतं
स्मृतिविरुद्धम्). E. इ with अप, kṛt aff. क्त.
Apte Hindi
Hindi
अपेत
भू* क* कृ* - अप+इ+क्त
"गया हुआ, ओझल हुआ "
अपेत
भू* क* कृ* - अप+इ+क्त
"वियुक्त या विचलित, विरूद्ध "
अपेत
भू* क* कृ* - अप+इ+क्त
"मुक्त, वंचित निर्दोष "
Shabdartha Kaustubha
Kannada
अपेत
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಓಡಿ ಹೋದ /ಹೊರಟು ಹೋದ
निष्पत्तिः - > अप + इण् (गतौ) - "क्तः" (३-४-७२)
अपेत
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಹೋಗಲಾಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ /ನಿವಾರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ
निष्पत्तिः - > अप + इण् (गतौ) - "क्तः" (३-२-१०२)
प्रयोगाः - > "अपेतयुद्धाभिनिवेशसौम्यौ हरिर्हरिप्रस्थमथ प्रतस्थे"
उल्लेखाः - > माघ० ३-१
L R Vaidya
English
apeta {% a. (f. ता) %} 1. Departed, lost (lit. and fig.), अपेतयुद्धाभिनिवेशसौम्यो हरिः Sis.iii.1
2. deprived of, free from, (with abl., e.g. सुखादपेतः)
3. contrary to, (with the abl., e.g. धर्मादपेतम्).
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
अपेत
त्रि०
 अ + इण--कर्त्तरि क्त । १ अपगते अपसृते ।“यं प्रव्रजन्तमनुपेतमपेतकृत्यमिति” भाग० ३ पलायिते च ।
Capeller
German
अपेत s. इ.