| YouTube Channel

अन्ता (antA)

 
L R Vaidya
English
anta {% (I) a. (f. न्ता) %} 1. Lowest, worst
2. youngest
3. near
4. last, e.g. अन्ते वयसि ‘in the last stage of life’
5. handsome, beautiful, Sis.iv.40, Megh.i.23. (This meaning, is very doubtful, though Mall. renders अन्त by रम्य in the places referred to. Viśva and Śabdārṇava are the only Sanskṛit lexicons which give it).
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit
1 {@“अति बन्धने”@} 2 ‘बन्धनेऽन्तति, सातत्यगमनेऽतति, चिन्तयेत्।’ 3 इति देवः।
अन्त 4 कः-न्तिका, अन्तकः-न्तिका, अन्ति 5 तिषकः-षिका
अन्तिता-त्री, अन्तयिता-त्री, अन्तितिषिता-त्री
अन्तन्-न्ती, अन्तयन्-न्ती, अन्तितिषन्-न्ती
अन्तिष्यन्-ती-न्ती, अन्तयिष्यन्-ती-न्ती, अन्तितिषिष्यन्-ती-न्ती
6 अन्तयमानः, अन्तयिष्यमाणः
अन् 7, अन्तौ, अन्तः
अन्तितम्-तः-तवान्, अन्तितः, अन्तितिषितम्-तः-तवान्
अन्तः, सम 8 न्ती, अन्तितिषुः, अन्तितयिषुः
अन्तितव्यम्, अन्तयितव्यम्, अन्तितिषितव्यम्
अन्तनीयम्, अन्तनीयम्, अन्तितिषणीयम्
अन्त्यम्, अन्त्यम्, अन्तितिष्यम्
ईषदन्तः, दुरन्तः, स्वन्तः
अ 9 न्त्यमानः, अन्त्यमानः, अन्तितिष्यमाणः
अन्तः, अन्तः, अन्तितिषः
अन्तितुम्, अन्तयितुम्, अन्तितिषितुम्
अ 10 न्ता, अन्तना, अन्तितिषा, अन्तितयिषा
अन्तनम्, अन्तनम्, अन्तितिषणम्
अन्तित्वा, अन्तयित्वा, अन्तितिषित्वा
समन्त्य, समन्त्य, समन्तितिष्य
अन्तम् २, अन्तित्वा २, अन्तम् २, अन्तयित्वा २, अन्तितिषम् २
अन्तितिषित्वा २
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
 (२०)
02
=>
 (१-भ्वादिः-६१-सक। सेट्। पर।)
03
=>
 (श्लो ९४)
04
=>
 [[B। ‘अतर्दकास्त्वद्य विकर्दमाशयाः प्रखर्दवृत्तैरसमन्तितान्तिकाः। श्रुतान्दुकैश्चित्तगजेन्द्ररोधिनस्तुष्यन्तु सन्तो गुणबिन्दुलोलुपाः।।’ (धा। का। १-९।)]]
05
=>
 [[४। ‘न न्द्राः संयोगादयः’ (६-१-३) इति नकारस्य द्वित्वनिषेधः।]]
06
=>
 [पृष्ठम्००१९+ ३३]
07
=>
 [[१। ‘संयोगान्तस्य लोपः’ (८-२-२३) इति तकारस्य लोपः।]]
08
=>
 [[२। ‘सुप्यजातौ णिनि’ -- (३-२-७८) इति णिनिः।]]
09
=>
 [[३। इदित्त्वात् ‘अनिदितां--’ (६-४-२४) इति नलोपो न।]]
10
=>
 [[४। ‘गुरोश्च हलः’ (३-३-१०३) इत्य- प्रत्ययः।]]