| YouTube Channel

अन्तर्धा (antardhA)

 
Apte
English
अन्तर्धा [antardhā], 3
U.
To place or keep within, deposit
उदुम्बरशाखामन्तर्धाय अभिषिञ्चति Ait. Br.
To receive within or into oneself, admit, take in
तथा विश्वंभरे देवि मामन्तर्धातुमर्हसि
R.*
 15.81
contain, comprise, include
(शास्त्रमेतत्) अन्तर्धास्यति तत्सर्वमेतद्वः कथितं मया
Mb.
To indicate, exhibit, display.
To hide or conceal oneself from, avoid the sight of, (with
abl.
 and used in
Atm.
 )
उपाध्यायादन्तर्धत्ते
P.
 I.4.28.
Com.
 अन्तर्धत्स्व रघुव्याघ्रात्
Bk.*
 5.32
मत्तो मान्तर्धिथाः सीते 6.15. अन्तर्दधानां सक्षोभ्यः 8.71.
To cover up, conceal from view, hide, obscure, envelope, wrap up, veil
सध्वजं सरथं साश्वं भीष्ममन्तर्दधे शरैः
Mb.
 * 6.118.37. eclipse (fig. )
अनृतेनात्मान- मन्तर्धाय Ch. Up.
भौमं (रजः) अन्तर्दधे लोकमावृत्य सवितुः प्रभां Rām. enveloped, covered
पितुरन्तर्दधे कीर्ति शीलवृत्तिसमाधिभिः
Mb.
 obscured or eclipsed.
pass.
To be received within, be absorbed
to be covered up or concealed, be obscured or rendered invisible, become invisible
to vanish, disappear, cease to exist
इषुभिर्व्यतिसर्पद्भिरादित्यो$- न्तरधीयत
Mb.
ते चान्तर्दधिरे नागाः ibid
रात्रिरादित्योदये$न्तर्धीयते Nir. disappears
आत्मन्यन्तर्दधे, तत्रैवान्तरधीयत
&c.
Caus.
 (-धापयति) To render invisible, conceal.
अन्तर्धा [antardhā], [धा भावे अङ्] Covering, concealment
&c.
अन्तर्धामुपययुरुत्पलावलीषु
Śi.*
 8.12.
Apte 1890
English
अंतर्धा {c3c} U. 1 To place or keep within, deposit
उदुंबरशाखामंतर्धाय अभिषिंचति Ait. Br.
2 To receive within or into oneself, admit, take in
तथा विश्वंभरे देवि मामंतर्धातुमर्हसि R. 15. 81
contain, comprise, include
(शास्त्रमेतत्) अंतर्धास्यति तत्सर्वमेतद्वः कथितं मया Mb.
3 To indicate, exhibit, display.
4 To hide or conceal oneself from, avoid the sight of, (with abl. and used in Ātm.)
उपाध्यायादंतर्धत्ते P. I. 4. 28. Com. अंतर्धत्स्व रघुव्याघ्रात् Bk. 5. 32
अंतर्दधानां रक्षोभ्यः 8. 71
मत्तो मांतर्धिथाः सीते 6. 15.
5 To cover up, conceal from view, hide, obscure, envelope, wrap up, veil
eclipse (fig.)
अनृतेनात्मानमंतर्धाय Ch. Up.
भौमं (रजः) अंतर्दधे लोकमावृत्य सवितुः प्रभां Rām. enveloped, covered
पितुरंतर्दधे कीर्तिं शीलवृत्तिसमाधिभिः Mb. obscured or eclipsed.
pass. To be received within, be absorbed
to be covered up or concealed, be obscured or rendered invisible, become invisible
to vanish, disappear, cease to exist
इषुभिर्व्यतिसर्पद्भिरादित्योंऽ तरधीयत Mb.
ते चांतर्दधिरे नागाः ibid.
रात्रिरादित्योदयेंऽतर्धीयते Nir. disappears
आत्मन्यंतर्दधे, तत्रैवांतरधीयत &c.
Caus. (
धापयति) To render invisible, conceal.
अंतर्धा [धा भावे अङ्] Covering, concealment &c.
अंतर्धामुपययुरुत्पलावलीषु Śi. 8. 12.
Monier Williams Cologne
English
अन्तर्—धा a
&c.
 See
s.v.
 अन्तर्-√ धा,
p.
 44.
1. अन्तर्-√ धा Ā. -धत्ते, to place within, deposit
to receive within
to hide, conceal, obscure
to hide one's self:
Pass.
 -धीयते to be received within, to be absorbed
to be rendered invisible
to disappear, vanish
to cease:
Caus.
 -धापयति
to render invisible, to cause to disappear.
2. अन्तर्-धा
f.
 concealment, covering,
Pāṇ.
 , Sch.
Monier Williams 1872
English
अन्तर्धा 1. अन्तर्-धा, cl. 3. A. -धत्ते,
-धातुम्, to place within, deposit
to receive within
to hide, conceal, obscure
to hide one's self: Pass.
-धीयते, to be received within, to be absorbed
to
be rendered invisible
to disappear, vanish
to cease:
Caus. -धापयति, -यितुम्, to render invisible, to
cause to disappear.
2. अन्तर्-धा, f. concealment, covering, disappearing.
Goldstucker
English
अन्तर्धा Tatpur. (-र्धा)
^1 Concealment, covering.
^2 Disap-
pearance. E. धा with अन्तर्, kṛt aff. अङ्.
Apte Hindi
Hindi
अन्तर्धा
स्त्री*
 - "अन्तर्+धा+अङ्, "
"आच्छादन, गोपन"
अन्तर्धा
जुहो* उभ* अन्तर- धा -
"मन में रखना, मानना, ग्रहण करना"
अन्तर्धा
जुहो* उभ* अन्तर- धा -
"अपने आपको छिपाना, गुप्त रखना, ओझल होना"
अन्तर्धा
जुहो* उभ* अन्तर- धा -
"ढकना, छिपाना, दृष्टि से ओझल करना, लपेटना, टांकना"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
अन्तर्धा
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮರೆಯಾಗುವಿಕೆ
निष्पत्तिः - > अन्तर् + डुधाञ् (धारणपोषणयोः) - "अङ्" (३-३-१०६)
प्रयोगाः - > "अन्तर्धामुपययुरुत्पलावलीषु"
उल्लेखाः - > माघ० ८-१२
L R Vaidya
English
antarDA {% f. %} Concealment, covering, अन्तर्धामुपयुरुत्पलावलीषु Sis.viii.12.
E Bharati Sampat
Sanskrit
(न) अन्तर् + धा ( डु धाञ् धारण पोषणयोः) + ल्युट् । ‘ल्युट् च’ (३.३.११५) । १. तिरोधानम् । ‘अन्तर्धानव्यसनरसिका रात्रिकापालिकीयम्’ - कुव.पुं.५९ । २. मुन्यादीनां शरीरत्यागः । "अन्तर्धानं गते रामे" - रामा० ।
(स्त्री) अन्तर्+डु धाञ्(धारणपोषणयोः)+अङ् । ‘आतश्चोपसर्गे’ ३.३.१०६। तिरोधानम्, अपवारणम् । ‘अन्तर्धा व्यवधा पुंसि त्वन्तर्धिरपवारणम्’ अमरः। ‘अन्तर्धामुपययुरुत्पलावलीषु’ माघः८.१२।
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
अन्तर्धा f. Śiś. 8, 12.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 अन्तर्धा, भृ
verb
कस्यापि वस्तुनः अवकाशव्यापनानुकूलः व्यापारः।
"अस्मिन् पात्रे सप्त किलोग्रामं यावत् गोधूमचूर्णम् अन्तर्धत्ते।"
Synonyms:
 अन्तर्धा, व्यवधा, अन्तर्धिः, अपवारणम्, अपिधानम्, तिरोधानम्, पिधानम्, आच्छादनम्, अन्तरम्
noun
अन्तर्धानक्रिया यत् विशेषतः देवतादीनाम् भवति।
"भगवान् भक्ताय वरं दत्वा तिरोधानं कृतवान्।"
Synonyms:
 अन्तर्धा, अपनिली, अवली, गोपाय, अपगुह्, अपनिधा, तिरोधा, तिरोभू, निगुह्, निली, ली, विनिगुह्, विली, अवगुह्, उपगुह्, गुह्, वृ, संवृ, संनिली, गडय, गुप्तीकृ
verb
भयसञ्कोचादिना आत्मानम् अन्येभ्यः निलीनानुकूलः व्यापारः।
"चोरयित्वा श्यामः गृहे अन्तर्धत्ते।"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
अवकीर्णे त्ववध्वस्तं संवीतं रुद्धमावृतम् ।
संवृतं पिहितं छन्नं स्थगितं चापवारितम् ॥ १४७६ ॥
अन्तर्हितं तिरोहितमन्तर्धिस्त्वपवारणम् ।
छदनं व्यवधान्तर्धापिधानस्थगनानि च ॥ १४७७ ॥
व्यवधानं तिरोधानं दर्शितं तु प्रकाशितम् ।
आविष्कृतं प्रकटितमुच्चण्डं त्ववलम्बितम् ॥ १४७८ ॥
-wordlist-
अवकीर्ण (क्ली), अवध्वस्त (क्ली), संवीत (क्ली), रुद्ध (क्ली), आवृत (क्ली), संवृत (क्ली), पिहित (क्ली), छन्न (क्ली), स्थगित (क्ली), अपवारित (क्ली), अन्तर्हित (क्ली), तिरोहित (क्ली), अन्तर्धि (पुं), अपवारण (क्ली), छदन (क्ली), व्यवधा (स्त्री), अन्तर्धा (स्त्री), पिधान (क्ली), स्थगन (क्ली), व्यवधान (क्ली), तिरोधान (क्ली), दर्शित (क्ली), प्रकाशित (क्ली), आविष्कृत (क्ली), प्रकटित (क्ली), उच्चण्ड (क्ली), अवलम्बित (क्ली)
Stchoupak
French
अन्तर्-धा-
1 moy. cacher, déposer
se cacher
pass. être absorbé
disparaître.