| YouTube Channel

अनेकान्त (anekAnta)

 
Monier Williams Cologne
English
अन्-एकान्त
mfn.
 not alone and excluding every other, uncertain.
Monier Williams 1872
English
अन्-एकान्त, अस्, आ, अम्, not alone and excluding
every other, uncertain.
—अनेकान्त-त्व, अम्, n. un-
certainty.
—अनेकान्त-वाद, अस्, m. scepticism.
—अनेकान्त-वादिन्, ई, m. a sceptic
a Jaina, an
Arhat of the Jainas.
Macdonell
English
अनेकान्त aneka‿anta,
m.
 no absolute case
🞄i-ka,
a.
 not to the point, irrelevant.
Goldstucker
English
अनेकान्त Tatpur. m. (-न्तः)
^1 Unsettled condition, want of
permanency, non-absoluteness--‘सर्वत्र यदवधारेणोच्यते स
एकान्तः । यथा त्रिवृद्धि रेचपयति मदनफलं वामयतीति । क्व-
चित्तथा क्वचिदन्यथेति यः सोऽनेकान्तः’--.
^2 Instability,
indeterminateness, possibility
e. g. स्यादित्यनेकान्ते । स्याद्वा-
दिनो जैनाः । स्यादपि न स्यादिति पक्षान्तरसंभावनादावपि.
^3 Uncertainty, uncertain occurrence (as of a rule)
e. g.
येषां चाप्यारभ्यते तेषामप्यनेकान्तः.
^4 An unessential part,
f. i. of a word, as an Anubandha q. v.
e. g. अनेकान्ता अनु-
बन्धाः which is thus explained by Kaiyyaṭa: एकान्त इति ।
एकदेश अवयव इत्यर्थः । अनेकान्तस्तूपलक्षणमेव केवलं यथा गृ-
हस्य काकः ।. E. अ neg. and एकान्त.
Apte Hindi
Hindi
अनेकान्त
वि* अनेक-न्त -
"अनिश्चित, संदिग्ध"
अनेकान्त
"वि*, न*त*" अनेक-न्त -
" अस्थिर, जो बहुत आवश्यक न हो। "
अनेकान्त
"वि*, न*त*" अनेक-न्त -
"हेत्वाभास के मुख्य पाँच भागों मे से एक, "
अनेकान्तः
पुं*
 अनेक-अन्तः -
"अनिश्चित अवस्था, स्थायित्व का अभाव"
अनेकान्तः
पुं*
 अनेक-अन्तः -
"अनिश्चितता, अनावश्यक अंश, जैसे कि कई 'अनुबंध'"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
अनेकान्त
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ದುಷ್ಟವಾದ ಹೇತು
अनेकान्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಅನಿಶ್ಚಿತ /ಅಸ್ಥಿರ
अनेकान्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ನಿಯಮವಿಲ್ಲದ
L R Vaidya
English
aneka-anta {% (I) a. %} variable.
aneka-anta {% (II) m. %} 1. want of permanency, unsettled condition
2. uncertainty
3. an unessential part, e.g. अनेकान्ता अनुबन्धाः ‘indicatory letters are not an essential part.’
Abhyankara Grammar
English
अनेकान्त (1) not forming an integral part, the same as अनवयव
cf. अने- कान्ताः अनवयवा इत्यर्थः Par. Śek. Pari 4. (2) absence of any definite view cf. अनेकान्तत्वाच्च । येषां चाप्यारभ्यते तेषामप्यने- कान्तः । .. मामहान उक्थपात्रम् । ममहान इति च । M. Bh. on VI.I.7
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
अनेकान्त Z. 3 lies अनेकार्थः. — Auch: kein Bestandteil, Paribh. 4.
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
अनेकान्त
त्रि०
 न एकान्तो नियमो अव्यभिचारो यत्र ।अनियमे, अनिश्चितफलके च । व्यभिचारवति दुष्टहेतौपु० । “अनेकान्तो विरुद्धश्चाप्यसिद्धः प्रतिपक्षितः ।कालात्ययापदिष्टश्च हेत्वाभासाश्च पञ्चधेति” भाषा० ।सच त्रिविधः “आद्यः साधारणस्तु स्यादन्योऽसाधारणोमतः । तथैवानुपसंहारी त्रिधाऽनैकान्तिको मत” इतिभाषा० । एकान्तोऽस्त्यस्य प्रज्ञा० ण । ऐकान्तः
न०
 त०अनैकान्तोप्यत्र क्वचित् “भाषायाम् अनैकान्तो विरुद्धश्चेत्येव” पाठः । तथा च साधारणादित्रितयान्यान्यत्व-मनेकान्तत्वम् ।