| YouTube Channel

अञ्चलः (aJcalaH)

 
Apte
English
अञ्चलः [añcalḥ] लम् [lam], लम् [अञ्चति प्रान्तम्
अञ्च्-अलच्]
The border or end (of a garment), skirt or hem (Mar. पदर)
क्षीणा- ञ्चलमिव पीनस्तनजघनायाः Udbhaṭa. विमुञ्च ममाञ्चलम्
Bv.*
 2.21.
Corner or outer angle (as of the eye)
दृगञ्चलैः पश्यति केवलं मनाक्
ibid.
यदि चलाञ्चले लोचने
Mv.*
 6.9.
Hindi
Hindi
(पु) हिन्दी में आँचल
Apte Hindi
Hindi
अञ्चलः
पुं*
 - अञ्च+अलच्
"वस्त्र का छोर या किनारा, गोट या झालर"
अञ्चलः
पुं*
 - अञ्च+अलच्
कोना या आँख का बाहरी कोण
E Bharati Sampat
Sanskrit
(पुं) अञ्चति प्रान्तभागं गच्छति । अञ्चु(गतिपूजनयोः)+कलः। ‘कलस्तृपश्च डः’ उ०१.१०६। बाहु०। १.वस्त्रप्रान्तभागः। ‘क्षौमाञ्चलमिव पीनस्तनजघनायाः’ उद्भटः। २.प्रान्तभागः। ‘दृगञ्चलैः पश्यति केवलं मनाक्’ उद्भटः।
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 अञ्चलः
noun
द्विगुणस्य वस्त्रस्य ऊर्ध्वभागः अधोभागः वा।
"अञ्चलस्य नीचैः चीनांशुकं वर्तते।"
Synonyms:
 अञ्चलः
noun
प्रान्तस्य देशस्य वा सीम्नि वर्तमानः भागः।
"ग्रामीणस्य अञ्चलस्य शाद्वला दर्शनीया।"
अमरकोशः
Sanskrit
Word: अञ्चलः
Root: अञ्चलः
Gender: undefined
Number: undefined
Meaning(s):
⇒ bog
⇒ moor
⇒ shore
⇒ marsh
⇒ girth
⇒ morass
⇒ lagoon
⇒ watery soil
⇒ marshy ground
⇒ a mound or causeway
⇒ a particular part of a boat
⇒ a particular part of a tortoise
⇒ red cedar [Cedrela Toona - Bot.]
⇒ a bank or any ground bordering on water
⇒ Indian tulip tree [Hibiscus Populneoides - Bot]
Shloka(s):
3|3|29|4 ► परिधानाञ्चले कच्छो जलप्रान्ते त्रिलिङ्गकः। (नानार्थवर्गः)
Synonym(s):
➠ 3|3|29|4 ⇢ कच्छः (कच्छ) (पुं) ⇒ bog, moor, shore, marsh, girth, morass, lagoon, watery soil, marshy ground, a mound or causeway, a particular part of a boat, a particular part of a tortoise, red cedar [Cedrela Toona - Bot.], a bank or any ground bordering on water, Indian tulip tree [Hibiscus Populneoides - Bot]
Related word(s):
जातिः ➡ द्रव्यम्
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
अञ्चलः,
पुं,
 (अञ्चति प्रान्तभागं गच्छति अञ्च +अलच्) वस्त्रप्रान्तभागः । आँचल इति भाषा ।इति हलायुधः ॥
(यथा साहित्यदर्पणे । --“ऊरुः कुरङ्गकदृशश्चञ्चलचेनाञ्चलोभाति” ॥