| YouTube Channel

अकर्मक (akarmaka)

 
Capeller Eng
English
अकर्मक
a.
having no object, intransitive.
Apte
English
अकर्मक [akarmaka],
a.
[नास्ति कर्म यस्य ब. कप्] Intransitive
फलव्या- पारयोरेकनिष्ठतायामकर्मकः Bhartṛhari. अकर्मिका
f.
प्रसिद्धेर- विवक्षातः कर्मणो$कर्मिका क्रिया
ibid.
Apte 1890
English
अकर्मक a. [नास्ति कर्म यस्य ब. कप्] Intransitive
फलव्यापारयोरेकनिष्ठतायामकर्मकः Bhartṛhari
(f.) अकर्मिका
प्रसिद्धेरविवक्षातः कर्मणोऽकर्मिका क्रिया ibid.
Monier Williams Cologne
English
अ-कर्मक
mfn.
(in
Gr.
) intransitive.
Monier Williams 1872
English
अ-कर्मक, अस्, आ, अम्, (in grammar) intransitive.
Macdonell
English
अकर्मक a-karma-ka,
a.
objectless, intransitive.
Goldstucker
English
अकर्मक Bahuvr. m. (-कः) (In grammar.) Having no direct
object, intransitive (as a verb). See अकर्मन्. E. अकर्मन्,
samāsānta aff. कप्.
Apte Hindi
Hindi
अकर्मक
वि* - "नास्ति कर्म यस्य, ब*कप्"
वह क्रिया जिसका कर्म हो
Shabdartha Kaustubha
Kannada
अकर्मक
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಕರ್ಮಪದವಿಲ್ಲದ ಧಾತು
निष्पत्तिः - > “कप्”
व्युत्पत्तिः - > नास्ति कर्म यस्य [फलव्यापारयोरेकनिष्ठत्वे धातोरकर्मकत्वम् स्त्रियाम् अकर्मिका]
विस्तारः - > ಧಾತುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವಕ್ಕೆ ಕರ್ಮಪದವಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಕೆಲವಕ್ಕೆ ಕರ್ಮಪದದ ವಿವಕ್ಷೆಯಿರುವುದಿಲ್ಲ.
ಮೊದಲನೆಯದು ಕೇವಲ ಅಕರ್ಮಕವೆಂದೂ ಧಾತ್ವರ್ಥಸಂಗೃಹೀತವಾದ ಕರ್ಮವುಳ್ಳದ್ದೆಂದೂ ಎರಡು ವಿಧ.
ಉದಾ: (1) ಅಕರ್ಮಕ आस्ते, शेते ಇತ್ಯಾದಿ.
(2) ಧಾತ್ವರ್ಥಸಂಗೃಹೀತಕರ್ಮವುಳ್ಳದ್ದು जीवति-प्राणं धारयति, नृत्यति-गात्रं विक्षिपति ಇತ್ಯಾದಿ. ಇಲ್ಲಿ जीव ಧಾತುವಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಣರೂಪವಾದ ಅರ್ಥವೂ नृती ಧಾತುವಿನಲ್ಲಿ ಗಾತ್ರವಿಕ್ಷೇಪಣ ರೂಪವಾದ ಅರ್ಥವೂ ಸಂಗೃಹೀತವಾಗಿದೆ.
ಕೆಲವು ಧಾತುಗಳು ಸಕರ್ಮಕವಾದರೂ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಅರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಅಕರ್ಮಕವಾಗುವುವು.
ಉದಾ: वहति भारम् नदी वहति ಇಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯ वह ಧಾತುವು ಸಕರ್ಮಕ. ಎರಡನೆಯದು ಅಕರ್ಮಕ. “हिताव्र यः संशृणुते किम्प्रभुः” ಇತ್ಯಾದಿ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಕರ್ಮಪದದ ವಿವಕ್ಷೆಯಿಲ್ಲದಿರುವುದರಿಂದ शृणु ಧಾತುವು ಸಕರ್ಮಕವಾದರೂ ಅಕರ್ಮಕವಾಗಿರುವುದು. प्रसिद्धेरविवक्षातः कर्मणोऽकर्मिका क्रिया” सि० कौ०
L R Vaidya
English
akarmaka {% a. (f. र्मिका) %} Intransitive (as a verb).
Abhyankara Grammar
English
अकर्मक intransitive, without any object, (said with regard to roots which cannot possess an object or whose object is suppressed or ignored). The reasons for suppression are briefly given in the well-known stanza
धातोरर्थान्तरे वृत्तेर्धात्वर्थेनोपसंग्रहात् प्रसिद्धेरविवक्षातः कर्मणोऽकर्मिकाक्रिया In the case of intransitive roots, the verbal activity and its fruit are centred in one and the same individual viz. the agent or कर्ता cf. फलव्यापारयोरेकनिष्ठतायामकर्मकः Vāk. Pad.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
अकर्मक
adjective
यस्मिन् कर्म नास्ति।
"अकर्मिकासु क्रियासु कर्मणः अभावः अस्ति।"
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
अकर्म्मक
त्रि०
नास्ति कर्म्म यस्य ब० कप् व्याकरणोक्तेकर्म्मशून्ये धातौ, “लः कर्म्मणि भावे चाकर्म्मकेभ्य इति”पा० “फलव्यापारयोरेकनिष्ठतायामकर्म्मक इति” हरिः ।स्त्रियां टापि कापि अत इत्त्वम् अकर्म्मिका “प्रसिद्धेर-विवक्षातः कर्म्मणोऽकर्मिका क्रियेति” हरिः
Capeller
German
अकर्मक ohne Objecht, intransitiv.