year

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

Spoken Sanskrit

English

वर्ष 	-	 varSa 	-	 m.
  n.
  	-	 year
वर्षिक 	-	 varSika 	-	 adj.
  	-	 yearly
गतवर्षे 	-	 gatavarSe 	-	 adverb 	-	 lastyear
गतवर्ष 	-	 gatavarSa 	-	 m.
  	-	 lastyear
वर्षद्वयम् 	-	 varSadvayam 	-	 n.
  	-	 twoyears
आगामि-वर्षे 	-	 AgAmi-varSe 	-	 phrase 	-	 nextyear
अस्मिन् वर्षे 	-	 asminvarSe 	-	 phrase 	-	 inthisyear
त्रिभ्यः वर्षेभ्यः पूर्वम् 	-	 tribhyaHvarSebhyaHpUrvam 	-	 phrase 	-	 threeyearsago
अहं आगामिवर्षे करिष्यामि . 	-	 ahaMAgAmivarSekariSyAmi. 	-	 sent.
  	-	 NextyearIwillwork.
सः वर्षद्वयात् पूर्वमेव निवृत्तः 	-	 saHvarSadvayAtpUrvamevanivRttaH 	-	 sent.
  	-	 Heretiredtwoyearsago.
अस्मिन् वर्षे फलितांशः कथम्? 	-	 asminvarSephalitAMzaHkatham? 	-	 sent.
  	-	 Howistheresultthisyear?
धूमपानं गतवर्षे एव अहं त्यक्तवान् 	-	 dhUmapAnaMgatavarSeevaahaMtyaktavAn 	-	 sent.
  	-	 Igaveupsmokinglastyear.
नववर्षं नवचैतन्यं ददातु 	-	 navavarSaMnavacaitanyaMdadAtu 	-	 sent.
  	-	 Letthenewyearbringanewlife.
गतवर्षे तत्र निर्देशकः आसम् 	-	 gatavarSetatranirdezakaHAsam 	-	 sent.
  	-	 LastyearIwasthedirectorthere.
शतं जीव शरदो वर्धमानाः 	-	 zataMjIvazaradovardhamAnAH 	-	 sent.
  	-	 Mayyouliveforonehundredyears.
पदवी अशीतितमे वर्षे समापिता वा? 	-	 padavIazItitamevarSesamApitAvA? 	-	 sent.
  	-	 Didyouget/obtainyourdiplomaintheyear1980?
वर्षिक 	-	  varSika 	-	 adj.
  	-	 year
शरद् 	-	  zarad 	-	 f.
  	-	 year
ऋतुवृत्ति 	-	  RtuvRtti 	-	 f.
  	-	 year
शाखा 	-	  zAkhA 	-	 f.
  	-	 year

आवर्ष 	-	 AvarSa 	-	 n.
  	-	 YearToDate(YTD)  [ computer ]
आसंवत्सर 	-	 AsaMvatsara 	-	 n.
  	-	 YearToDate(YTD)  [ computer ]
युगादि शुभाशयाः 	-	 yugAdizubhAzayAH 	-	 sent.
  	-	 WishyouahappyNewYear.
नववर्षस्य  शुभाशयाः 	-	 navavarSasyazubhAzayAH 	-	 sent.
  	-	 HeartygreetingsforahappyNewYear.
नववर्ष 	-	  navavarSa 	-	 n.
  	-	  New Year
वत्सर 	-	  vatsara 	-	 m.
  	-	  Year personified
संवत्सर 	-	  saMvatsara 	-	 m.
  	-	  Year personified

संवर्त 	-	 saMvarta 	-	 m.
  	-	  year
संवर्त 	-	 saMvarta 	-	 m.
  	-	  meeting
संवर्त 	-	 saMvarta 	-	 m.
  	-	  particular mythical weapon
संवर्त 	-	 saMvarta 	-	 m.
  	-	  dense mass
संवर्त 	-	 saMvarta 	-	 m.
  	-	  young rolled-up leaf
संवर्त 	-	 saMvarta 	-	 m.
  	-	  particular comet
संवर्त 	-	 saMvarta 	-	 m.
  	-	  periodical destruction or dissolution of the world
संवर्त 	-	 saMvarta 	-	 m.
  	-	  destruction
संवर्त 	-	 saMvarta 	-	 m.
  	-	  bastard myrobalan tree  [ Terminalia Belerica - Bot. ]
संवर्त 	-	 saMvarta 	-	 m.
  	-	  particular conjunction of planets
संवर्त 	-	 saMvarta 	-	 m.
  	-	  rain-cloud
संवर्त 	-	 saMvarta 	-	 m.
  	-	  encountering
संवर्त 	-	 saMvarta 	-	 m.
  	-	  chickpea  [ Cicer Arietinum - Bot. ]
संवर्त 	-	 saMvarta 	-	 m.
  	-	  particular cosmic period or kalpa
संवर्त 	-	 saMvarta 	-	 m.
  	-	  rolling up
संवर्त 	-	 saMvarta 	-	 m.
  	-	  lump or ball
संवर्त 	-	 saMvarta 	-	 m.
  	-	  particular kind of cloud
संवर्त 	-	 saMvarta 	-	 m.
  	-	  anything rolled or kneaded

 
   युगांशक  yugAMzaka  m.
   year  
   युगांशक  yugAMzaka  m.
   part of a yuga or lustrum     
            

Monier Williams

English

 YEAR,  s.
  वत्सरः,  वर्षः,  संवत्सरः,  परिवत्सरः,  अब्दः,  समा,  समाः m.
  (स्), 
संवद् ind.,  हायनः,  वरिषं,  कालग्रन्थिः m.
 ,  ऋतुवृत्तिः f.
 ,  सर्व्वर्त्तुपरिवर्त्तः, 
मासमानः,  युगांशकः,  शरद् f.
 ,  शरदा
 ‘half-year, ’ वर्षार्द्धं,  अब्दार्द्धं, 
षण्मासं,  अयनं
 ‘last year, ’ गतवर्षः,  परुत् indec.
  
 ‘belonging
to it, ’ परुत्नः -त्नी -त्नं
 ‘the present year, ’ वर्त्तमानवर्षः,  ऐषमस्
‘year before last, ’ परारि indec.
  
 ‘belonging to it, ’ परा-
रित्नः -त्नी -त्नं,  ‘next year, ’ परवर्षः,  आगामिवत्सरः,  उत्तरवत्सरः
‘events of the year, ’ वर्षफलं
 ‘throughout the year,  to the
end of it, ’ आवर्षान्तात्
 ‘for a year, ’ वर्षपर्य्यन्तं
 ‘year after
year, ’ वर्षे वर्षे,  वत्सरे वत्सरे,  प्रतिवत्सरं
 ‘solar year, ’ सौरवर्षः
‘sidereal year, ’ आर्क्षवर्षः.

Borooah

English

 YEAR:
(1) वर्षम्, 
in three y. s.:
वर्षत्रयेण,  K.
 
for
twelve y. s:
द्वादशवर्षाणि,  D.
  vi.
became ten y. s
old:
बभूव दशवार्षिकः,  D.
  b. vii. 15. 44.
lasting
twelve y. s:
द्वादशवार्षिकः (की,  कं),  U.
  ii.
(2)
वत्सरः,  सं-,  Li.
  50.
(3) अब्दः, 
in the 8th. y. from
conception:
गर्भाष्टमेऽब्दे,  M.
  ii. 36.
(4) हायनः,  (a
cow)
four,  three y. s old:
चतुष्त्रिहायणी,  H
 . c. i.
4. 338.
(5) समा (mostly in pl.
 ),  14 y. s:
चतुर्दश समाः,  Vi.
  iv.  41.
 for 100
y. s:
सहस्र-
समम्,  B.
  p.
  4.
(6) शरद्,  (= autumn): v.
 
Winter.  Ph.:
last y.:
परुत्,  A.
 
 of last y.:
परुत्र (f.  त्री) (rare)
this y.:
ऐषमस्,  A.
 
y.
before last:
परारि (inde.),  A.
 :
of y. before
last:
परारित्र (f.  त्री) (rare).

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Raghuvira

English

English:
  year
वर्ष n.

वैजयन्तीकोषः

Sanskrit

Word: संवत्सरः
Root: संवत्सर
Gender: पुं
Number: all
अर्थः ⇒ वर्षम्
Meaning(s):
⇒ Year
Shloka(s):
2|1|90|2 ► संवत्सरोऽब्द आग्नेयो वत्सरः परिवत्सरः॥ (अन्तरिक्षकाण्डः/ज्योतिरध्यायः)
2|1|91|1 ► वत्सवायटव्यसौर्याश्च वर्षोऽस्त्री स्त्री शरत् समाः। (अन्तरिक्षकाण्डः/ज्योतिरध्यायः)
Synonym(s):
➠ 2|1|90|2 ⇢ संवत्सरः (संवत्सर) (पुं) ⇒ Year ⇒ वर्षम्
➠ 2|1|90|2 ⇢ अब्दः (अब्द) (पुं) ⇒ Year ⇒ वर्षम्
➠ 2|1|90|2 ⇢ आग्नेयः (आग्नेय) (पुं) ⇒ Year ⇒ वर्षम्
➠ 2|1|90|2 ⇢ वत्सरः (वत्सर) (पुं) ⇒ Year ⇒ वर्षम्
➠ 2|1|90|2 ⇢ परिवत्सरः (परिवत्सर) (पुं) ⇒ Year ⇒ वर्षम्
➠ 2|1|91|1 ⇢ वत्सः (वत्स) (पुं) ⇒ Year ⇒ वर्षम्
➠ 2|1|91|1 ⇢ वायव्यः (वायव्य) (पुं) ⇒ Year ⇒ वर्षम्
➠ 2|1|91|1 ⇢ सौर्यः (सौर्य) (पुं) ⇒ Year ⇒ वर्षम्
➠ 2|1|91|1 ⇢ वर्षः (वर्ष) (पुं) ⇒ Year ⇒ वर्षम्
➠ 2|1|91|1 ⇢ वर्षम् (वर्ष) (नपुं) ⇒ Year ⇒ वर्षम्
➠ 2|1|91|1 ⇢ शरत् (शरद्) (स्त्री) ⇒ Year ⇒ वर्षम्
➠ 2|1|91|1 ⇢ समाः (समा) (स्त्री) ⇒ Year ⇒ वर्षम्
Related word(s):
जातिः ➡ कालः
अवयव_अवयवीसंबन्धः ➡ दक्षिणायनम्
    

अमरकोशः

Sanskrit

Word:  संवत्सरः
Root:  संवत्सर
Gender:  पुं
Number:  all
Meaning(s): 
⇒ year
⇒ full year
⇒ Year personified
⇒ year of the vikrama era the first in a cycle of five or six years
Shloka(s): 
1|4|13|2 ► अयने द्वे गतिरुदग्दक्षिणार्कस्य वत्सरः॥ (कालवर्गः)
1|4|20|2 ► संवत्सरो वत्सरोऽब्दो हायनोऽस्त्री शरत्समाः॥ (कालवर्गः)
3|4|16|2 ► संवद्वर्षेऽवरे त्वर्वागामेवं स्वयमात्मना॥ (अव्ययवर्गः)
Synonym(s): 
➠ 1|4|13|2 ⇢ वत्सरः (वत्सर) (पुं) ⇒ year, Year personified, sixth year in a cycle of 6 years, fifth year in a cycle of 5 or 6 years
➠ 1|4|20|2 ⇢ संवत्सरः (संवत्सर) (पुं) ⇒ year, full year, Year personified, year of the vikrama era the first in a cycle of five or six years
➠ 1|4|20|2 ⇢ वत्सरः (वत्सर) (पुं) ⇒ year, Year personified, sixth year in a cycle of 6 years, fifth year in a cycle of 5 or 6 years
➠ 1|4|20|2 ⇢ अब्दः (अब्द) (पुं) ⇒ year, cloud, giving water, coco-grass [Cyperus Rotundus - Bot.]
➠ 1|4|20|2 ⇢ हायनः (हायन) (पुं) ⇒ ray, flame, leaving, quitting, passing away, sort of red rice, lasting a year or returning every year
➠ 1|4|20|2 ⇢ हायनम् (हायन) (नपुं) ⇒ ray, flame, leaving, quitting, passing away, sort of red rice, lasting a year or returning every year
➠ 1|4|20|2 ⇢ शरत् (शरद्) (स्त्री)
➠ 3|4|16|2 ⇢ संवत् (संवत्) (अव्य)
Related word(s): 
परा_अपरासंबन्धः ➡ पूर्वे_अब्दे
जातिः ➡ कालः
अवयव_अवयवीसंबन्धः ➡ अयनम्
    

Word:  वत्सरः
Root:  वत्सरः
Gender:  undefined
Number:  undefined
Meaning(s): 
⇒ year
⇒ cloud
⇒ giving water
⇒ coco-grass [Cyperus Rotundus - Bot.]
Shloka(s): 
3|3|88|3 ► अभिप्रायवशौ छन्दावब्दौ जीमूतवत्सरौ॥ (नानार्थवर्गः)
3|3|93|1 ► धर्मे रहस्युपनिषत्स्यादृतौ वत्सरे शरत्। (नानार्थवर्गः)
3|3|225|1 ► स्याद्वृष्टौ लोकधात्वंशे वत्सरे वर्षमस्त्रियाम्। (नानार्थवर्गः)
Synonym(s): 
➠ 3|3|88|3 ⇢ अब्दः (अब्द) (पुं) ⇒ year, cloud, giving water, coco-grass [Cyperus Rotundus - Bot.]
➠ 3|3|93|1 ⇢ शरत् (शरद्) (स्त्री)
➠ 3|3|225|1 ⇢ वर्षः (वर्ष) (पुं) ⇒ day, cloud, rains, shower, division of the earth as separated off by certain mountain ranges [e.g. bhAratavarSa]
➠ 3|3|225|1 ⇢ वर्षम् (वर्ष) (नपुं) ⇒ day, cloud, rains, shower, division of the earth as separated off by certain mountain ranges [e.g. bhAratavarSa]
Related word(s): 
जातिः ➡ कालः
    

Word:  प्रत्यग्रः
Root:  प्रत्यग्रः
Gender:  undefined
Number:  undefined
Meaning(s): 
⇒ shy
⇒ new
⇒ year
⇒ cloud
⇒ mature
⇒ recent
⇒ modest
⇒ autumnal
⇒ diffident
⇒ autumnal sickness
⇒ autumnal sunshine
⇒ produced or growing in autumn
⇒ that which offers a shelter in autumn
⇒ Water primrose [Ludwigia hexapetala - Bot.]
⇒ Indian devil tree [Alstonia Scholaris - Bot.]
Shloka(s): 
3|3|95|1 ► मूढाल्पापटुनिर्भाग्या मन्दाः स्युर्द्वौ तु शारदौ। (नानार्थवर्गः)
Synonym(s): 
➠ 3|3|95|1 ⇢ शारदः (शारद) (पुं) ⇒ shy, new, year, cloud, mature, recent, modest, autumnal, diffident, autumnal sickness, autumnal sunshine, produced or growing in autumn, that which offers a shelter in autumn, Water primrose [Ludwigia hexapetala - Bot.], Indian devil tree [Alstonia Scholaris - Bot.]
➠ 3|3|95|1 ⇢  (शारद) (स्त्री) ⇒ shy, new, year, cloud, mature, recent, modest, autumnal, diffident, autumnal sickness, autumnal sunshine, produced or growing in autumn, that which offers a shelter in autumn, Water primrose [Ludwigia hexapetala - Bot.], Indian devil tree [Alstonia Scholaris - Bot.]
➠ 3|3|95|1 ⇢ शारदम् (शारद) (नपुं) ⇒ shy, new, year, cloud, mature, recent, modest, autumnal, diffident, autumnal sickness, autumnal sunshine, produced or growing in autumn, that which offers a shelter in autumn, Water primrose [Ludwigia hexapetala - Bot.], Indian devil tree [Alstonia Scholaris - Bot.]
Related word(s): 
जातिः ➡ द्रव्यम्
    

Word:  अप्रतिभः
Root:  अप्रतिभः
Gender:  undefined
Number:  undefined
Meaning(s): 
⇒ shy
⇒ new
⇒ year
⇒ cloud
⇒ mature
⇒ recent
⇒ modest
⇒ autumnal
⇒ diffident
⇒ autumnal sickness
⇒ autumnal sunshine
⇒ produced or growing in autumn
⇒ that which offers a shelter in autumn
⇒ Water primrose [Ludwigia hexapetala - Bot.]
⇒ Indian devil tree [Alstonia Scholaris - Bot.]
Shloka(s): 
3|3|95|1 ► मूढाल्पापटुनिर्भाग्या मन्दाः स्युर्द्वौ तु शारदौ। (नानार्थवर्गः)
Synonym(s): 
➠ 3|3|95|1 ⇢ शारदः (शारद) (पुं) ⇒ shy, new, year, cloud, mature, recent, modest, autumnal, diffident, autumnal sickness, autumnal sunshine, produced or growing in autumn, that which offers a shelter in autumn, Water primrose [Ludwigia hexapetala - Bot.], Indian devil tree [Alstonia Scholaris - Bot.]
➠ 3|3|95|1 ⇢  (शारद) (स्त्री) ⇒ shy, new, year, cloud, mature, recent, modest, autumnal, diffident, autumnal sickness, autumnal sunshine, produced or growing in autumn, that which offers a shelter in autumn, Water primrose [Ludwigia hexapetala - Bot.], Indian devil tree [Alstonia Scholaris - Bot.]
➠ 3|3|95|1 ⇢ शारदम् (शारद) (नपुं) ⇒ shy, new, year, cloud, mature, recent, modest, autumnal, diffident, autumnal sickness, autumnal sunshine, produced or growing in autumn, that which offers a shelter in autumn, Water primrose [Ludwigia hexapetala - Bot.], Indian devil tree [Alstonia Scholaris - Bot.]
Related word(s): 
जातिः ➡ मनुष्यः
    

Word:  शरदृतुः
Root:  शरदृतुः
Gender:  undefined
Number:  undefined
Meaning(s): 
⇒ year
⇒ autumn
⇒ autumnal season
Shloka(s): 
1|4|19|2 ► स्त्रियां प्रावृट्स्त्रियां भूम्नि वर्षा अथ शरत्स्त्रियाम्॥ (कालवर्गः)
Synonym(s): 
➠ 1|4|19|2 ⇢ शरत् (शरद्) (स्त्री)
Related word(s): 
परा_अपरासंबन्धः ➡ ऋतुः
जातिः ➡ कालः
    

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.