Shabda Sagara

อนีก
mn. (-ก:-กํ)
๑. An army forces.
๒. War, combat.
E. อนฺ to live, and อีกนฺ Unādi aff.

Capeller Eng

อ॑นีก n. face, edge, point, front, troop, host.

Yates

อนีก (ก:-กํ) ๑.
m. n. An Army; war, battle.

Wilson

อนีก
mn. (-ก:-กํ)
๑ An army, forces.
๒ War, combat.
E. อนฺ to live, and อีกนฺ Uṇādi aff.

Apte

อนีก: [anīkḥ] กม [kama], กม [อนิติ ชีวตฺยเนน; อนฺ-อีกนฺ Uṇ.๔.๑๖-๑๗]

Army, forces; troop, host; ทฺฤษฺฏฺวา ตุ ปาณฺฑวานีกมฺ Bg.๑.๒. มหารถานำ ปฺรติทนฺตฺยนีกมฺ Ki.๑๖.๑๔. ปทาตีํศฺจ มหีปาล: ปุโร- นีกสฺย โยชเยตฺ H.๓.๗๓.

A collection, group, mass; นวามฺพุทานีกมุหูรฺตลาญฺฉเน R.๓.๕๓.

Battle, fight, combat.

A row, line, marching column.

Front, head; chief; รเถษุ โนนีเกษฺวธิศฺริย: Rv.๘.๒.๑๒. (เสนามุเขษุ); อคฺนิไรฺว เทวานามนีกมฺ Śat. Br.; อคฺนิมนีกํ กฺฤตฺวา. cf. อนีกสฺตุ เรณ ไสเนฺย สนฺเทเหปิ จ กถฺยเต Nm.

Face, countenance, ibid (มุขมฺ) (ตสฺย ปฺราณวายุนิสฺสารณาตฺ ตถาตฺวมฺ); splendour; brilliance; form (เตชสฺ); สฺวนีก Rv.๗.๑.๒๓,๓.๖ (mostly Ved. in these two senses)

Edge, point.

Comp. สฺถ: a warrior, combatant.

a sentinel., (armed) watch. อภิจกฺราม ภรฺตารมนีกสฺถ: กฺฤตาญฺชลิ: Rām.๖.๓๒.๓๔.

an elephantdriver, or its trainer (ทฺราวิฑี 'เน' = หตฺตี); อนีกสฺถปฺรมาไณ: ปฺรศสฺตวฺยญฺชนาจารานฺ หสฺติโน คฺฤหฺณียุ: Kau. A.๒.๒.

a wardrum or trumpet.

a signal, mark; sign. -สฺถานมฺ a military station; Kau. A.๑.๑๖.

Monier Williams Cologne

อ॑นีก mn. (√ อนฺ), face

appearance, splendour, edge, point

front, row, array, march

army, forces

war, combat.

Spoken Sanskrit

อนีกanIkam. row
อนีกanIkam. head
อนีกanIkam. mass
อนีกanIkam. line
อนีกanIkam. splendour
อนีกanIkam. battle
อนีกanIkam. marching column
อนีกanIkam. fight
อนีกanIkam. army
อนีกanIkam. front, head
อนีกanIkam. forces
อนีกanIkam. combat
อนีกanIkam. collection
อนีกanIkam. chief
อนีกanIkam. group
อนีกanIkam. n. face
อนีกanIkam. n. appearance
อนีกanIkam. n. troop

Macdonell

อนีก
án-īka, n. face, front;
middle;
edge, point;
troop, array, army;
i-nī, f. army.

Goldstucker

อนีก
m. n. (-ก:-กมฺ)
๑ The face (ved.).
๒ The fore part,
front, the principal or conspicuous part (ved.).
๓ The point
(e. g. of an arrow) (ved.).
๔ Multitude, assemblage, quan
tity (ved.).
๕ An army, a host, forces (according to some,
also: part of an army).
๖ War, combat. E. อนฺ, to breathe
(in ๑. ๒. ๓.) and to go (in ๔. ๕. ๖.), uṇ. aff. อีกนฺ, the radical
being กิตฺ.

Benfey

อนฺ + อีก, m. n.
๑. The face (ved.), front (ved.).
๒. An army, Rājat. ๕, ๔๕๒.
-Comp.
อคฺร-, the van of an army, Man. ๗, ๑๙๓. ยถา-อนีก + มฺ, adv. as far as the host extended, MBh. ๓, ๑๕๗๑๕.

Amarakosha

อนีก ปุํ-นปุํฯ

เสนา

สมานารฺถก:พล,ธฺวชินี,วาหินี,เสนา,ปฺฤตนา,อนีกินี,จมู,วรูถินี,พล,ไสนฺย,จกฺร,อนีก

๒ฯ ๘ฯ ๗๘ฯ ๒ฯ ๕

ธฺวชินี วาหินี เสนา ปฺฤตนานีกินี จมู:ฯ วรูถินี พลํ ไสนฺยํ จกฺรํ จานีกมสฺตฺริยามฺ.ฯ

อวยว : หสฺติ:,ยูถมุขฺยหสฺติ:,หสฺติวฺฤนฺทมฺ,นิรฺพลหสฺตฺยศฺวสมูห:,อศฺว:,อศฺวสมูห:,รถ:,รถสมูห:,วาหนมฺ,หสฺติปก:,สารถิ:,รถารูฒโยทฺธา,อศฺวาโรห:,โยทฺธา,เสนารกฺษก:,สหสฺรภฏเนตา,เสนานิยนฺต:,ไสนฺยาธิปติ:,ธฺฤตกวจคณ:,ปทาติสมูห:,อายุธชีวิ:,ธนุรฺธร:,พาณธาริ:,ศกฺตฺยายุธธาริ:,ยษฺฏิเหติก:,ปรฺศฺวธเหติก:,ขฑฺคธาริ:,ปฺราสายุธิ:,กุนฺตายุธิ:,ผลกธารก:,ธฺวชธาริ:,ไสนฺยปฺฤษฺฏานีก:,จมูชฆน:

สฺวามี : ไสนฺยาธิปติ:

สมฺพนฺธิ๒ : ไสนฺยวาสสฺถานมฺ,ไสนฺยรกฺษณปฺรหริกาทิ:,เสนายำสมเวต:

วฺฤตฺติวานฺ : เสนารกฺษก:,ไสนฺยาธิปติ:

: หสฺตฺยศฺวรถปาทาตเสนา, ปทาติ:, ปทาติสมูห:, ไสนฺยวฺยูห:, วฺยูหปฺฤษฺฏภาค:, ไสนฺยปฺฤษฺฏานีก:, ปตฺติเสนา, เสนามุขนามกเสนา, คุลฺมเสนา, คณเสนา, วาหินีเสนา, ปฺฤตนาเสนา, จมูเสนา, อนีกินีเสนา, อกฺเษาหิณีเสนา, ปฺรสฺถิตไสนฺย:, อติสงฺกุลไสนฺยา:

ปทารฺถ-วิภาค: : สมูห:, ทฺรวฺยมฺ, ปฺฤถฺวี, จลสชีว:, มนุษฺย:

อนีก ปุํฯ

ยุทฺธมฺ

สมานารฺถก:ยุทฺธ,อาโยธน,ชนฺย,ปฺรธน,ปฺรวิทารณ,มฺฤธ,อาสฺกนฺทน,สงฺขฺย,สมีก,สามฺปรายิก,สมร,อนีก,รณ,กลห,วิคฺรห,สมฺปฺรหาร,อภิสมฺปาต,กลิ,สํโสฺผฏ,สํยุค,อภฺยามรฺท,สมาฆาต,สงฺคฺราม,อภฺยาคม,อาหว,สมุทาย,สํยตฺ,สมิติ,อาชิ,สมิตฺ,ยุธฺ,อานรฺต,สํวิทฺ,สมฺปราย,สงฺคร,หิลิ,ทฺวนฺทฺว

๒ฯ ๘ฯ ๑๐๔ฯ ๒ฯ ๒

มฺฤธมาสฺกนฺทนํ สํขฺยํ สมีกํ สำปรายิกมฺ. อสฺตฺริยำ สมรานีกรณา: กลหวิคฺรเหา ๚

อวยว : ยุทฺธารมฺเภอนฺเตวาปานกรฺม:,รณวฺยากุลตา,หสฺติสงฺฆ:,ฉลาทากฺรมณมฺ,วิชย:,ไวรโศธนมฺ,ปลายนมฺ,ปราชย:,นิรฺชิต:,นิลีน:,มารณมฺ

วฺฤตฺติวานฺ : รถารูฒโยทฺธา,โยทฺธา

: พาหุยุทฺธมฺ, ทารุณรณมฺ, ปศฺวหิปกฺษินามฺยุทฺธมฺ

ปทารฺถ-วิภาค: : , กฺริยา

Kalpadruma

อนีก:
, ปุํ, กฺลี, (นาสฺติ นี: สฺวรฺคปฺราปโก ยสฺมาตฺ ฯ กปฺ, อรฺทฺธรฺจฺจาทิตฺพาตฺ ปุํสฺตฺวํ กฺลีวตฺวญฺจ ฯ ) ยุทฺธํ, ไสนฺยํ ฯ อิติ เมทินี ๚

Vachaspatyam

อนีก
ปุ๐ น๐ อนิตฺยเนน อน—อีกนฺ อรฺทฺธรฺจาทิ ฯ ไสเตฺย, ตสฺย หิ ชีวนรกฺษกตฺวมฺ ฯ น นียเต อปสารฺยฺยเต'สฺมาตฺ ฯ นี—กฺวิปฺ พ๐ กปฺ หฺรสฺวาภาว: ฯ ยุทฺเธ, ตโตหิ ปฺราโยมรณา- นฺนปุนราวฺฤตฺติ: ฯ “รเถษุโว'นีเกษฺวธิศฺริย” อิติ ฤ๐ ๘, ๒๐, ๑๒ อนีเกษุ เสนามุเขษฺวิติ ภา๐ ฯ “ทฺฤษฺฏฺวา ตุ ปาณฺฑวานีกํ วฺยูฒํ ทุรฺโยฺยธนสฺตเทติ” คีตา มุเข, ตสฺย ปฺราณวายุนิ:สา- รณทฺวารตฺวาตฺ ตถาตฺวมฺ “อคฺเนรนีกมปอาวิเวศาปามิติ” ยชุ๐ ๘, ๒๔, “อนีกํ มุขมิติ” เวททีป: ฯ

Capeller Germany

อ॑นีก
n. Antlitz, Front;
Heer, Schaar.

Grassman Germany

อ॑นีก
ánīka, n., ursprünglich wol der Mund als der athmende [an], aber stets vom ganzen Angesicht gebraucht, und zwar theils ๑) im eigentlichen Sinne, theils bildlich, indem ๒) der angezündete Agni oder ๓) die strahlende Morgenröthe oder ๔) Sonne, als den Menschen mit ihrem Angesicht anblickend, dargestellt werden. So wird auch ๕) Agni als Angesicht der Opferfeier, ๖) Uschas als Angesicht der Aditi aufgefasst. Bisweilen tritt dabei das Bildliche zurück und es erscheint dann ๗) in der Bedeutung Glanzerscheinung, jedoch nur von Agni. Ferner wird ๘) als Angesicht des Beiles (paraśú) oder der Pfeile, deren Schärfe oder Spitze, aufgefasst. ๙) Endlich wird eine der Erscheinung sich darbietende Reihe oder ein Zug (der Marut's oder der rothschimmernden Kühe, die die Morgenröthe herauftreibt u. s. w.) als Angesicht (Front) aufgefasst. ๑๐) Der Loc. ánīke scheint auch in der Bedeutung coram vorzukommen, vor = im Angesicht.
-am ๑) máma (d. Indra) ๘๗๔,๓. — ๒) (agnés) ๒๒๖,๑๑; ๓๐๑,๑๕; ๓๐๗,๑; ๓๐๘,๒; ๓๕๖,๑; ๖๐๔,๒; ๘๓๓,๓. — ๓) (uṣásas) ๒๖๔,๑๓; ๔๓๐,๑. — ๔) (sū́ryasya) ๔๙๒,๑; vgl. ๘๗๔,๓. — ๕) adhvarā́nām ๘๒๘,๖ (agním). — ๖) ádites ๑๑๓,๑๙ (uṣā́s). — ๗) (agnés) ๕๑๗,๘. ๙; ๘๙๕,๓. — ๘) paraśós ๔๐๒,๔. — ๙) devā́nām ๑๑๕,๑; usríyānām ๑๒๑, ๔; gávām aruṇā́nām ๑๒๔,๑๑; marútām ๑๖๘, ๙; ๓๐๑,๙; ๔๘๘,๒๘; ๗๐๕, ๙; (sómānām) ๘๖๙,๔.
-e ๒) ๖๘๓,๔; ๕๒๐,๓. — ๓) ๔๘๘,๕. — ๑๐) apā́m ๓๕๔,๑๑; vāyós ๗๑๑,๑๓; kṣós ๘๐๙,๒๒.
-ā ๗) ๒๕๓,๔. — ๘) ๓๑๙,๗ tétikte tigmā́ ….
-ais ๗) ๒๓๕,๑๕; ๓๐๖,๓; ๕๒๔,๕.
-aiṣu ๑) ๖๔๐,๑๒.

Burnouf French

อนีก
อนีก m. n. armée.
อนิกสฺถ m. soldat, guerrier; garde royal.
Cornac.
Tambour de guerre.
อนิกินี f. armée; un ๑๐e de l'กฺเษาหิณีฯ

Stchoupak French

อนีก-
nt. armée;
masse;
-อินี- f. armée.
อนีกาคฺร- nt. front de l'armée.